Đồng Tháp tăng cường bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ trên môi trường số
Tỉnh Đồng Tháp đẩy mạnh kiểm tra, phát hiện và xử lý hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ (SHTT), trong đó chú trọng kiểm soát hàng hóa trên sàn thương mại điện tử (TMĐT), mạng xã hội và truy xuất nguồn gốc hàng vi phạm đến cơ sở sản xuất, đầu mối cung ứng.
Ngày 29/10/2026, UBND tỉnh Đồng Tháp đã ban hành Kế hoạch hành động về SHTT trên địa bàn tỉnh, nhằm nâng cao hiệu quả bảo vệ và thực thi quyền SHTT; bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của Nhà nước, tổ chức, doanh nghiệp (DN) và người dân; đồng thời xây dựng môi trường kinh doanh lành mạnh, khuyến khích hoạt động sáng tạo.
Theo Kế hoạch, công tác bảo vệ và thực thi quyền SHTT được xác định là nhiệm vụ thường xuyên, liên tục, gắn với trách nhiệm của từng cơ quan, đơn vị theo chức năng, nhiệm vụ được giao. Hoạt động kiểm tra, xử lý vi phạm được triển khai có trọng tâm, trọng điểm, chú trọng xác minh nguồn sản xuất và đầu mối cung ứng hàng hóa, thay vì chỉ tập trung xử lý các cơ sở kinh doanh, phân phối nhỏ lẻ.
Đáng chú ý, tỉnh đặt mục tiêu tăng cường bảo vệ quyền SHTT trên môi trường số thông qua việc tiếp nhận, xác minh và chuyển xử lý thông tin về hàng giả, hàng hóa xâm phạm quyền trên các sàn TMĐT, mạng xã hội và môi trường mạng. Việc phối hợp với cơ quan quản lý nền tảng và các đơn vị có thẩm quyền sẽ góp phần nâng cao hiệu quả phát hiện, ngăn chặn và xử lý vi phạm trong hoạt động kinh doanh trực tuyến.
Triển khai đồng bộ 8 nhóm nhiệm vụ, giải pháp
Để nâng cao hiệu quả thực thi, Kế hoạch xác định các nhóm nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm sau:
Trước hết, Đồng Tháp sẽ rà soát, hoàn thiện cơ chế phối hợp liên ngành; xác định rõ đầu mối tiếp nhận và xử lý phản ánh về hành vi xâm phạm quyền SHTT. Các cơ quan chủ động chia sẻ thông tin, phối hợp xác minh và chuyển hồ sơ đến cơ quan có thẩm quyền khi phát hiện dấu hiệu vi phạm.
Cùng với đó, tỉnh tăng cường nắm tình hình, kiểm tra tại cơ sở sản xuất, kho hàng, chợ, điểm kinh doanh và các nền tảng TMĐT; tập trung vào nhóm hàng hóa có nguy cơ vi phạm cao. Công tác kiểm tra sẽ chú trọng xác minh nguồn gốc hàng hóa, truy đến cơ sở sản xuất và đầu mối cung ứng, phối hợp với lực lượng quản lý thị trường, công an và các đơn vị liên quan để xử lý theo quy định.
Đối với hàng hóa xuất nhập khẩu có dấu hiệu xâm phạm quyền SHTT, các cơ quan chức năng thực hiện kiểm tra, giám sát và áp dụng biện pháp tạm dừng làm thủ tục hải quan theo quy định pháp luật; đồng thời tăng cường trao đổi thông tin với lực lượng chức năng tại địa phương.
Một nhiệm vụ quan trọng khác là đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến pháp luật và hướng dẫn nhận diện hàng giả, hàng xâm phạm quyền SHTT. Tỉnh chú trọng hướng dẫn DN, hợp tác xã, người dân về quy trình đăng ký, khai thác, bảo vệ quyền SHTT cũng như cách thức cung cấp thông tin, tài liệu khi phát hiện dấu hiệu vi phạm. Hoạt động tập huấn sẽ ưu tiên cán bộ trực tiếp thực thi ở cấp tỉnh và cấp xã, nhất là kỹ năng tiếp nhận thông tin, kiểm tra, xác minh và tổng hợp báo cáo.
Bên cạnh đó, Đồng Tháp sẽ nâng cao năng lực ứng dụng dữ liệu trong quản lý, thực thi quyền SHTT thông qua việc rà soát, tổng hợp dữ liệu về các vụ việc vi phạm, kết quả kiểm tra, xử lý; khai thác hệ thống dữ liệu và công cụ tra cứu sở hữu công nghiệp phục vụ xác minh, trao đổi thông tin. Việc khai thác, sử dụng dữ liệu phải tuân thủ các quy định về bảo vệ bí mật nhà nước, dữ liệu cá nhân và pháp luật có liên quan.
Kế hoạch cũng yêu cầu rà soát, đối chiếu kết quả phát hiện, xử lý vi phạm hành chính về SHTT so với cùng kỳ năm trước. Trường hợp kết quả giảm, các cơ quan phải xác định rõ nguyên nhân khách quan, chủ quan, đề xuất giải pháp khắc phục và báo cáo Bộ Khoa học và Công nghệ (KH&CN).
Đồng thời, thực hiện thống kê, báo cáo định kỳ về số vụ phát hiện, kiểm tra, xử lý theo từng loại quyền và hình thức xử lý; kịp thời phản ánh khó khăn, vướng mắc, kiến nghị giải pháp và đề xuất điều chỉnh nhiệm vụ khi cần thiết. Số liệu báo cáo phải bảo đảm đầy đủ, chính xác, thống nhất, không trùng lặp và thực hiện chế độ báo cáo hằng tháng theo chỉ đạo của Chính phủ.
Sở KH&CN tỉnh Đồng Tháp được giao làm đầu mối theo dõi, đôn đốc triển khai Kế hoạch; hướng dẫn tổng hợp số liệu, phối hợp xử lý các vấn đề chuyên môn về SHTT và tổng hợp báo cáo UBND tỉnh, Bộ KH&CN theo yêu cầu.
Thông qua việc kết hợp kiểm tra, xử lý vi phạm với tăng cường phối hợp liên ngành, ứng dụng dữ liệu và kiểm soát hoạt động kinh doanh trên môi trường số, Đồng Tháp hướng tới nâng cao hiệu quả bảo vệ quyền SHTT, góp phần bảo vệ DN làm ăn chân chính và quyền lợi người tiêu dùng./.
