Công nghệ số rút ngắn con đường đưa các anh hùng liệt sĩ trở về với quê hương

“Cầu nối” thông tin giữa thân nhân của liệt sĩ

Khoảng 1 năm qua, Đội K91 đã thành lập Fanpage Đội K91 trên Facebook và đến nay có khoảng 4.000 thành viên. Đây là “cầu nối” thông tin giữa thân nhân của liệt sĩ chưa được tìm thấy hài cốt với Đội K91 và những người biết manh mối, tin tức liệt sĩ hy sinh năm xưa.

Trên Fanpage Đội K91, đơn vị nhận được rất nhiều bài đăng nhờ tìm hài cốt liệt sĩ và cả thông tin của những nhân chứng lịch sử từng tham gia các trận đánh; người trực tiếp chôn cất hay biết vị trí an táng liệt sĩ năm xưa. Để thuận tiện cho việc tiếp nhận, thu thập, xác minh thông tin, lãnh đạo Đội K91 đã công khai số điện thoại trên Fanpage Đội K91.

Thông qua mạng xã hội (MXH), nhiều người biết đến nhiệm vụ, việc làm ý nghĩa của Đội K91 và đã cung cấp những thông tin hữu ích. Điển hình như, ông Vũ Xuân Hồng (ở Hải Phòng) vừa liên hệ Đội K91 để cung cấp thông tin: Năm 1972, ông nhập ngũ, công tác tại Trung đoàn 207. Năm 1973, tại khu vực Kênh Cả Cái, Cái Sơ, thuộc xã Tân Thành, tỉnh Kiến Phong (nay là tỉnh Đồng Tháp), ông từng trực tiếp chứng kiến và chôn cất 2 đồng đội hy sinh trong một trận pháo kích.

Cũng tại khu vực Cả Cái, ông Hồng nhớ đã trực tiếp chôn cất 9 người lính hy sinh trong một trận đánh ở Cái Sơ. Ngoài ra, ông còn nhớ đơn vị bị phục kích, khiến 23 người hy sinh ở trận đánh Cái Sơ. Sau trận đánh, đơn vị chỉ tìm và đưa được 16 đồng đội về. Những người còn lại có thể vẫn đang nằm lại đâu đó giữa vùng đất năm xưa. Từ thông tin quý báu đó, Đội K91 tiếp tục thu thập thêm thông tin, xác minh, đối chiếu để làm cơ sở cho việc đào tìm thời gian tới.

Thượng tá Võ Thành Dẫn, Đội trưởng Đội K91 cho biết, đơn vị ứng dụng công nghệ thông tin, nhất là phát huy nền tảng MXH trong công tác tìm kiếm hài cốt liệt sĩ. Sau khi tiếp nhận thông tin của người dân, của nhân chứng, các cựu chiến binh về vị trí, khu vực có chôn cất hay nghi ngờ có hài cốt liệt sĩ, Đội K91 đăng tải những thông tin này lên trang Facebook để lan tỏa rộng hơn.

Người có liên quan sẽ tương tác, trao đổi, xác minh, hỗ trợ Đội K91 trong quá trình khảo sát, tìm kiếm hài cốt liệt sĩ. Khi thu thập đủ các yếu tố cần thiết, Đội K91 tiến hành khảo sát ngoài thực địa và tổ chức đào tìm. Qua đó, công tác tìm kiếm hài cốt liệt sĩ hiệu quả hơn, giảm bớt thời gian, công sức đào tìm.

Thượng tá Võ Thành Dẫn đánh giá, sau khi thiết lập trang Facebook, Đội K91 tiếp nhận rất nhiều thông tin của thân nhân liệt sĩ, của người dân và những nhân chứng năm xưa, thông qua việc tương tác, bình luận trực tiếp và qua số điện thoại. Không chỉ tiếp nhận thông tin trên địa bàn Đội K91 phụ trách tìm kiếm hài cốt liệt sĩ là tỉnh Đồng Tháp và 2 tỉnh Pur Sát, Prey Veng (Campuchia), Đội K91 còn tiếp nhận nhiều thông tin ở các tỉnh, thành khác. Sau đó, Đội K91 ghi nhận, chia sẻ nội dung đó cho đơn vị phụ trách tiến hành xác minh, khảo sát để thực hiện nhiệm vụ.

Phần mềm “Quản lý hồ sơ liệt sĩ”

Bên cạnh đó, xuất phát từ khó khăn thực tế, Đội K91 đã nghiên cứu, xây dựng và đang chạy thử nghiệm phần mềm “Quản lý hồ sơ liệt sĩ”.

Năm xưa, nhiều cán bộ, chiến sĩ hy sinh được an táng cùng một khu vực, một nghĩa trang. Sau đó, đã có những đơn vị chức năng đến cất bốc, cải táng hài cốt liệt sĩ về các nghĩa trang. Tuy nhiên, thực tế là do nhiều nguyên nhân, có những khu vực, những nghĩa trang chưa cất bốc hết 100% hài cốt liệt sĩ, gây khó khăn cho việc xác định và tiến hành tìm kiếm, quy tập hài cốt cho đơn vị chức năng hiện nay.

Với sự ra đời của phần mềm “Quản lý hồ sơ liệt sĩ”, nhiều thông tin của liệt sĩ được lưu trữ trên hệ thống như thông tin về liệt sĩ và quy tập (họ tên, ngày sinh, ngày hy sinh, quê quán, cấp bậc, chức vụ, đơn vị công tác, địa điểm hy sinh, nơi an táng ban đầu, ngày quy tập hài cốt…); thông tin thân nhân và người thờ cúng liệt sĩ; người cung cấp thông tin về hài cốt liệt sĩ. Phần mềm giúp việc quản lý, tìm kiếm, rà soát, đối chiếu thông tin hài cốt liệt sĩ thuận tiện, nhanh chóng, chính xác hơn.

Đội K91 vừa hoàn thành nhiệm vụ tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ giai đoạn mùa khô năm 2025 - 2026 trên địa bàn 2 tỉnh Pur Sát, Prey Veng (Campuchia) và trong tỉnh Đồng Tháp. Kết quả, 68 hài cốt liệt sĩ được tìm thấy, quy tập và đã tiến hành truy điệu, cải táng tại Nghĩa trang liệt sĩ Tam Nông (tọa lạc xã Phú Thọ, tỉnh Đồng Tháp).

Không ngơi nghỉ, ngay sau đó, cán bộ, chiến sĩ Đội K91 tiếp tục thực hiện song song 2 nhiệm vụ: tiến hành lấy mẫu và bàn giao mẫu hài cốt liệt sĩ phục vụ giám định AND để xác định danh tính; thu thập, rà soát, xác minh thông tin và đang tổ chức đào tìm hài cốt liệt sĩ trên địa bàn xã Tân Hồng, tỉnh Đồng Tháp.

Đang cùng với hơn 30 cán bộ, chiến sĩ thực hiện nhiệm vụ tại ấp Gò Da, xã biên giới Tân Hồng, Đại úy Huỳnh Tấn Ngàn, Nhân viên báo vụ Đội K91 chia sẻ, bản thân đã tham gia nhiệm vụ tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ từ năm 2015 đến nay.

Hơn 10 năm qua, Đại uý Ngàn đã đến nhiều nơi trong tỉnh Đồng Tháp và tỉnh Pur Sát, Prey Veng; cùng với đồng đội vượt qua những khó khăn như nhiều khu vực phải đào tìm bằng sức người, đất rất cứng, thời tiết khắc nghiệt… Công việc đào tìm cực nhọc nhưng mỗi khi tìm thấy hài cốt liệt sĩ, cán bộ, chiến sĩ trong Đội rất phấn khởi, mọi mệt nhọc như tan biến.

Hành trình đi tìm hài cốt liệt sĩ của Đội K91 hôm nay không chỉ dựa vào sức người, mà còn được hỗ trợ bởi sức mạnh của công nghệ và sự lan tỏa từ cộng đồng. Từ những lượt tương tác, những dòng tin nhắn trên không gian mạng đến những dữ liệu số hóa trong phần mềm quản lý, mỗi mẩu thông tin từ nhân chứng lịch sử đều trở thành manh mối vô giá.

Khi công nghệ số thu hẹp khoảng cách không gian và thời gian, con đường đưa các anh hùng liệt sĩ trở về với quê hương, gia đình càng thêm rộng mở. Đối với cán bộ, chiến sĩ Đội K91, từng hài cốt được tìm thấy, từng danh tính được trả lại không chỉ là lời tri ân sâu sắc gửi tới những người đã ngã xuống, mà còn là mệnh lệnh từ trái tim, tiếp thêm động lực để các anh vững bước trên hành trình tri ân thiêng liêng đầy tự hào./.