Sơn La thúc đẩy kinh tế xanh trên nền tảng nông nghiệp công nghệ cao và du lịch sinh thái bền vững

Kinh tế xanh - định hướng xuyên suốt trong phát triển của Sơn La

Bí thư Hoàng Văn Nghiệm nêu rõ, phát triển kinh tế xanh hiện nay không còn là lựa chọn, mà đã trở thành yêu cầu tất yếu trong tiến trình phát triển đất nước.

Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng xác định rõ nhiệm vụ xây dựng nền kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn, thân thiện với môi trường trong giai đoạn 2021-2030, coi đây là động lực quan trọng để nâng cao chất lượng tăng trưởng và năng lực cạnh tranh quốc gia.

Bám sát tinh thần đó, tỉnh Sơn La đã chủ động cụ thể hóa các chủ trương, định hướng lớn của Trung ương vào điều kiện thực tiễn địa phương. Trên cơ sở rà soát tiềm năng, lợi thế và yêu cầu phát triển bền vững, tỉnh xác định thúc đẩy tăng trưởng xanh là nhiệm vụ trọng tâm, xuyên suốt trong chiến lược phát triển kinh tế - xã hội. Trong đó, nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao gắn với bảo vệ môi trường và du lịch sinh thái dựa trên khai thác hợp lý tài nguyên thiên nhiên, văn hóa bản địa được xác định là hai trụ cột then chốt.

Với lợi thế về điều kiện tự nhiên, khí hậu đa dạng và quỹ đất nông nghiệp lớn, Sơn La đã tập trung tái cơ cấu ngành nông nghiệp theo hướng hiện đại, bền vững, thích ứng với biến đổi khí hậu. Trọng tâm là phát triển nông nghiệp sạch, nông nghiệp hữu cơ và nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao, từng bước hình thành các vùng sản xuất hàng hóa tập trung, quy mô lớn.

Đến nay, trên địa bàn tỉnh đã hình thành 9 vùng nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao; hàng chục nghìn héc-ta cây trồng được áp dụng các quy trình sản xuất tiên tiến, đáp ứng tiêu chuẩn trong nước và quốc tế.

Việc thiết lập và duy trì hệ thống mã số vùng trồng, chuỗi cung ứng nông sản an toàn, cùng với ứng dụng công nghệ tưới tiết kiệm nước đã góp phần nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm, đồng thời giảm thiểu tác động tiêu cực đến môi trường.

Cùng với đó, Sơn La chú trọng phát triển các sản phẩm đặc trưng, xây dựng thương hiệu nông sản gắn với địa danh. Chương trình “Mỗi xã một sản phẩm” (OCOP) được triển khai đồng bộ, tạo động lực cho kinh tế nông thôn phát triển theo hướng giá trị gia tăng cao.

Nhiều sản phẩm của tỉnh không chỉ chiếm lĩnh thị trường trong nước mà còn từng bước mở rộng ra thị trường quốc tế, khẳng định vị thế của nông sản Sơn La trên bản đồ xuất khẩu.

Đáng chú ý, chuyển đổi số trong nông nghiệp được đẩy mạnh, từ quản lý vùng nguyên liệu, truy xuất nguồn gốc đến xúc tiến thương mại điện tử. Việc đưa nông sản lên các sàn giao dịch trực tuyến đã góp phần mở rộng kênh tiêu thụ, nâng cao hiệu quả sản xuất, kinh doanh cho người dân và hợp tác xã.

Song hành với phát triển nông nghiệp xanh, Sơn La đã khai thác hiệu quả lợi thế về cảnh quan thiên nhiên, bản sắc văn hóa các dân tộc để phát triển du lịch theo hướng sinh thái, trải nghiệm và bền vững. Du lịch không chỉ là ngành kinh tế quan trọng mà còn trở thành cầu nối lan tỏa giá trị của nông nghiệp, văn hóa và con người Sơn La.

Điểm nhấn nổi bật là Khu du lịch quốc gia Mộc Châu - nơi hội tụ cảnh quan thiên nhiên đặc sắc, khí hậu trong lành và hệ sinh thái nông nghiệp đa dạng. Việc liên tục được vinh danh ở các giải thưởng du lịch uy tín khu vực và thế giới đã góp phần nâng tầm hình ảnh du lịch Sơn La, thu hút ngày càng nhiều du khách trong và ngoài nước.

Bên cạnh đó, tỉnh chú trọng phát triển các mô hình du lịch nông nghiệp, du lịch cộng đồng gắn với vùng trồng cây ăn quả, chè, cà phê, dược liệu. Những trải nghiệm gắn với lao động sản xuất, sinh hoạt văn hóa truyền thống không chỉ tạo sản phẩm du lịch khác biệt mà còn góp phần nâng cao thu nhập, cải thiện sinh kế cho người dân nông thôn.

Các giải pháp trọng tâm thúc đẩy kinh tế xanh

Bí thư Hoàng Văn Nghiệm nhấn mạnh, qua nghiên cứu dự thảo các văn kiện Đại hội XIV của Đảng, Sơn La nhận thấy các quan điểm, mục tiêu về chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông thôn theo hướng xanh, sinh thái, tuần hoàn và phát triển nông nghiệp theo chuỗi giá trị tiếp tục được đẩy mạnh. Đây là định hướng phù hợp, tạo cơ sở chính trị quan trọng để địa phương tiếp tục kiên định con đường phát triển đã lựa chọn.

Việc đẩy mạnh ứng dụng khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong nông nghiệp; mở rộng thị trường xuất khẩu; gắn sản xuất với chế biến sâu và xây dựng thương hiệu được xem là những giải pháp căn cơ để tỉnh nâng cao chất lượng tăng trưởng trong giai đoạn 2026-2030.

Để hiện thực hóa mục tiêu phát triển kinh tế xanh gắn với nông nghiệp công nghệ cao và du lịch sinh thái, Sơn La xác định tập trung triển khai đồng bộ các nhiệm vụ, giải pháp.

Trước hết, tiếp tục đổi mới phương thức lãnh đạo, lựa chọn đúng những khâu đột phá, nhiệm vụ trọng tâm để tập trung chỉ đạo; kịp thời tổng kết thực tiễn, nhân rộng các mô hình hiệu quả.

Trong đó, ưu tiên triển khai các đề án lớn như xây dựng Sơn La trở thành trung tâm chế biến nông sản vùng Tây Bắc và phát triển khu nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao theo quyết định của Thủ tướng Chính phủ.

Cùng với đó, tỉnh đẩy mạnh phát triển kinh tế tuần hoàn trong nông nghiệp, tăng cường tái sử dụng, chế biến sâu phụ phẩm nông nghiệp; gắn sản xuất với bảo quản, chế biến và tiêu thụ. Mối liên kết giữa nông nghiệp với công nghiệp, du lịch và dịch vụ tiếp tục được củng cố, tạo chuỗi giá trị khép kín, nâng cao hiệu quả sử dụng tài nguyên.

Việc phát triển và sử dụng năng lượng tái tạo cũng được xác định là hướng đi quan trọng. Sơn La khai thác hợp lý tiềm năng thủy điện, điện mặt trời, điện sinh khối; khuyến khích các mô hình sản xuất và tiêu dùng năng lượng sạch phù hợp với điều kiện từng vùng.

Song song với đó, tỉnh chú trọng canh tác bền vững, quản lý hiệu quả tài nguyên đất, nước, rừng; nâng cao nhận thức cộng đồng về bảo vệ môi trường. Hệ thống dữ liệu về đất đai, cây trồng, vật nuôi từng bước được hoàn thiện, phục vụ công tác quản lý và điều hành phát triển nông nghiệp trong bối cảnh chuyển đổi số.

Trong lĩnh vực du lịch, Sơn La tiếp tục tập trung đầu tư phát triển Khu du lịch quốc gia Mộc Châu trở thành điểm đến hàng đầu của vùng Trung du và miền núi Bắc Bộ; đồng thời khai thác có chọn lọc các điểm du lịch tiềm năng khác gắn với bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa các dân tộc.

Cuối cùng, tỉnh đẩy mạnh cải thiện môi trường đầu tư, hoàn thiện kết cấu hạ tầng, nhất là hạ tầng giao thông kết nối; khuyến khích phát triển doanh nghiệp, hợp tác xã và kinh tế tư nhân, tạo nền tảng vững chắc cho tăng trưởng xanh.

Bí thư Hoàng Văn Nghiệm khẳng định, với sự đồng thuận của cả hệ thống chính trị và nhân dân các dân tộc trong tỉnh, Sơn La đang từng bước hiện thực hóa mục tiêu phát triển kinh tế xanh, bền vững.

Những kết quả đạt được không chỉ góp phần nâng cao đời sống người dân mà còn khẳng định vai trò, vị thế của tỉnh trong chiến lược phát triển chung của khu vực Tây Bắc và cả nước, hướng tới một giai đoạn phát triển mới giàu mạnh, văn minh và bền vững./.