Giai đoạn II Trung tâm Công nghệ Chiến lược Việt Nam - Australia: Tập trung vào 5G và các công nghệ nền tảng

Nhân chuyến thăm cấp Nhà nước đến Australia của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, Việt Nam và Australia đã ra “Tuyên bố chung về tăng cường kết nối khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo giữa Việt Nam và Australia”.

Theo tuyên bố chung, Lãnh đạo hai nước hoan nghênh Sáng kiến Hợp tác Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo Việt Nam - Australia (AVSTICI) đã tạo thuận lợi cho việc triển khai các dự án nghiên cứu chung với sự tham gia của các trường đại học (ĐH), viện nghiên cứu và doanh nghiệp (DN) hai bên.

Lãnh đạo hai nước cũng hoan nghênh việc triển khai Giai đoạn II của Trung tâm Công nghệ Chiến lược Việt Nam - Australia - mô hình đối tác tiêu biểu nhằm thúc đẩy hợp tác về các công nghệ trọng yếu và mới nổi, trước mắt tập trung vào các ứng dụng đột phá của công nghệ 5G và các công nghệ nền tảng liên quan.

Việc Trung tâm Công nghệ Chiến lược Australia - Việt Nam (AVSTC) được ghi nhận trong văn kiện chung ở cấp Lãnh đạo hai nước là dấu mốc quan trọng đối với Trung tâm và Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông (PTIT).

AVSTC được khai trương tại Học viện từ tháng 6/2025, trên cơ sở hợp tác giữa Bộ Khoa học và Công nghệ (KH&CN) Việt Nam, Bộ Ngoại giao và Thương mại Australia, PTIT và Đại học Công nghệ Sydney (UTS), với sự tham gia của các đối tác công nghệ.

Trung tâm hướng tới kết nối năng lực nghiên cứu, đào tạo và đổi mới sáng tạo của hai quốc gia trong các lĩnh vực 5G/6G, an ninh mạng, AI, bán dẫn và các công nghệ chiến lược.

Đặc biệt, tại Diễn đàn Tech-Connect Việt Nam - Australia 2026 ngày 10/8, PTIT và UTS đã trao Biên bản ghi nhớ về hợp tác nghiên cứu chung phục vụ hoạt động của AVSTC dưới sự chứng kiến của Lãnh đạo hai nước. Đồng thời, các nguồn lực mới tiếp tục được dành cho Trung tâm, với 25 tỷ đồng từ Bộ KH&CN Việt Nam và 1,1 triệu đô la Úc từ phía Australia, tạo nền tảng để AVSTC bước sang giai đoạn phát triển mới.

Phát triển AVSTC thành nền tảng kết nối nghiên cứu và công nghiệp Việt Nam - Australia

Trên cơ sở các định hướng và chỉ đạo của Bộ trưởng Bộ KH&CN Vũ Hải Quân tại buổi làm việc với Hiệu trưởng UTS ngày 10/8, ngày 11/8, đoàn công tác của Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông (PTIT) do PGS.TS. Đặng Hoài Bắc, Giám đốc Học viện dẫn đầu đã có buổi làm việc với Chủ tịch, Hiệu trưởng và hai Phó Hiệu trưởng ĐH Công nghệ Sydney (UTS).

Hai bên tập trung trao đổi, thống nhất các kế hoạch triển khai cụ thể đối với Trung tâm Công nghệ chiến lược Australia - Việt Nam, đồng thời thảo luận các định hướng hợp tác dài hạn trong nghiên cứu và phát triển công nghệ chiến lược, kết nối DN và xây dựng các chương trình đào tạo.

Buổi làm việc diễn ra ngay sau sự kiện trao Thỏa thuận hợp tác nghiên cứu giữa PTIT và UTS tại diễn đàn Tech - Connect Australia - Việt Nam ngày 10/8/2026, đánh dấu bước phát triển mới trong quan hệ hợp tác giữa hai cơ sở giáo dục.

Trên cơ sở các cam kết đã được xác lập, hai bên tập trung thảo luận các cơ chế triển khai cụ thể, hướng tới xây dựng quan hệ hợp tác bền vững và có chiều sâu trong thời gian tới.

Một trong những nội dung trọng tâm của buổi làm việc là định hướng phát triển Trung tâm Công nghệ Chiến lược Australia - Việt Nam, được PTIT và UTS phối hợp thành lập vào tháng 6/2025, đặt tại PTIT.

Phát biểu tại buổi làm việc, PGS.TS. Đặng Hoài Bắc đánh giá cao những kết quả mà AVSTC đã đạt được sau hơn một năm hoạt động.

Trong 14 tháng đầu tiên, Trung tâm đã triển khai 8 khoản tài trợ nghiên cứu khởi tạo được lựa chọn từ hơn 200 hồ sơ; cung cấp 100 suất hỗ trợ nghiên cứu và 19 giải thưởng dành cho phụ nữ trong lĩnh vực công nghệ; thu hút hơn 350 lượt tham gia chuỗi hội thảo khoa học; đồng thời phát triển 9 mô hình thử nghiệm trong các lĩnh vực như bảo mật 5G, trí tuệ nhân tạo bảo vệ quyền riêng tư, y tế từ xa và dịch ngôn ngữ ký hiệu tiếng Việt.

PGS. TS Đặng Hoài Bắc, Giám đốc Học viện chia sẻ tầm nhìn đưa quan hệ hợp tác PTIT - UTS phát triển theo hướng lâu dài, mở rộng từ nghiên cứu công nghệ chiến lược sang kết nối DN và đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao.

Trên nền tảng những kết quả này, PTIT và UTS thống nhất cần tiếp tục nâng cao vai trò của AVSTC, không chỉ là đầu mối triển khai các dự án nghiên cứu chung mà từng bước trở thành nền tảng kết nối các nhà khoa học, trường đại học, DN và cơ quan quản lý của Việt Nam và Australia.

Hai bên trao đổi về việc xác định các lĩnh vực công nghệ ưu tiên, lựa chọn các đối tác phù hợp cho từng hướng nghiên cứu, hoàn thiện mô hình quản trị Trung tâm cũng như xây dựng cơ chế để DN có thể tham gia thuận lợi hơn vào các hoạt động nghiên cứu, phát triển và ứng dụng công nghệ.

Trong giai đoạn tiếp theo, các hướng công nghệ chiến lược như truyền thông lượng tử và 6G được đề cập như những lĩnh vực tiềm năng để hai bên tiếp tục thúc đẩy hợp tác.

UTS và PTIT cũng trao đổi khả năng triển khai mô hình UTS Rapido thông qua nền tảng AVSTC, qua đó tăng cường kết nối giữa nghiên cứu, nhu cầu của DN và quá trình thương mại hóa công nghệ.

Mở rộng hợp tác từ nghiên cứu sang đào tạo nguồn nhân lực công nghệ

Bên cạnh nghiên cứu khoa học, PTIT và UTS dành nhiều thời gian trao đổi về việc mở rộng hợp tác trong giáo dục và đào tạo, đặc biệt đối với nguồn nhân lực phục vụ các lĩnh vực công nghệ mới.

Hai bên thảo luận khả năng xây dựng các chương trình đào tạo và khóa học chung dựa trên nhu cầu thực tế của DN; nghiên cứu các mô hình chương trình liên kết, bằng kép và đào tạo kỹ năng.

Một trong những hướng được đề xuất là nghiên cứu xây dựng chương trình chứng chỉ về trí tuệ nhân tạo (AI Certification) do PTIT và UTS phối hợp triển khai, kết hợp đào tạo trực tiếp tại Việt Nam với sự tham gia trực tuyến của các chuyên gia UTS.

Tại buổi làm việc, GS. Andrew Parfitt, Hiệu trưởng UTS đánh giá cao các kết quả đạt được trong các hoạt động hợp tác cùng PTIT và nhất trí với định hướng phát triển AVSTC thành nền tảng cho các hoạt động hợp tác sâu rộng hơn giữa hai bên.

Lãnh đạo UTS đồng thời chia sẻ thế mạnh trong các lĩnh vực như kinh tế số, tài chính số, hạ tầng, quản lý chuỗi cung ứng và khả năng chống chịu của mạng lưới, mở ra thêm các hướng hợp tác tiềm năng trong thời gian tới.

GS. Andrew Parfitt, Hiệu trưởng Đại học Công nghệ Sydney khẳng định cam kết thúc đẩy quan hệ hợp tác với PTIT, đồng thời nhấn mạnh vai trò của AVSTC như một nền tảng kết nối nghiên cứu, phát triển công nghệ và hợp tác với doanh nghiệp giữa hai nước.

PGS.TS. Đặng Hoài Bắc cũng khẳng định, với những nền tảng đã được xây dựng, PTIT và UTS có điều kiện để đặt ra những mục tiêu hợp tác tham vọng hơn, hướng tới xây dựng quan hệ đối tác lâu dài, tăng cường sự tham gia của DN hai nước và mở rộng hợp tác từ nghiên cứu sang giáo dục, đào tạo, qua đó cùng phát triển thế hệ nhân lực nghiên cứu và công nghệ chất lượng cao trong tương lai./.