Đà Nẵng: Ứng dụng, chuyển giao tiến bộ KH&CN phát triển kinh tế - xã hội nông thôn, miền núi
Thực hiện Chương trình hỗ trợ ứng dụng, chuyển giao tiến bộ khoa học và công nghệ (KH&CN) thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội nông thôn, miền núi, vùng dân tộc thiểu số giai đoạn 2016-2025 [1], TP. Đà Nẵng đã triển khai nhiều mô hình ứng dụng KH&CN trong sản xuất, góp phần nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm, tạo việc làm, tăng thu nhập và từng bước thay đổi phương thức sản xuất của người dân theo hướng hiện đại, an toàn, bền vững.
11 dự án, 47 mô hình ứng dụng tiến bộ KH&CN
Theo Sở KH&CN TP. Đà Nẵng, trong giai đoạn 2016-2025, Thành phố đã triển khai đầy đủ các nội dung theo kế hoạch của Chương trình, tập trung vào tiếp nhận, chuyển giao và làm chủ quy trình công nghệ; xây dựng các mô hình ứng dụng tiến bộ KH&CN trong sản xuất; đồng thời đào tạo, tập huấn và chuyển giao kỹ thuật cho người dân [2].
Toàn TP đã thực hiện 11 dự án thuộc Chương trình; tiếp nhận 70 quy trình công nghệ, triển khai 47 mô hình, đào tạo khoảng 100 kỹ thuật viên và tổ chức tập huấn kỹ thuật cho khoảng 1.850 lượt người dân.
Các dự án tập trung vào nhiều lĩnh vực như nông nghiệp, chế biến và môi trường. Qua đó, nhiều sản phẩm và quy trình kỹ thuật được hình thành, từ cây giống, vật tư đầu vào như phân bón, chế phẩm sinh học đến các sản phẩm nông sản và quy trình sản xuất hoàn chỉnh.
Cùng với việc xây dựng mô hình, hoạt động đào tạo kỹ thuật viên và tập huấn cho người dân được triển khai theo kế hoạch, góp phần nâng cao năng lực tiếp nhận, vận hành và ứng dụng tiến bộ kỹ thuật tại cơ sở.
Đa dạng mô hình trong trồng trọt, chăn nuôi và công nghệ sinh học
Trong lĩnh vực trồng trọt, các dự án tập trung tiếp nhận, chuyển giao và làm chủ quy trình sản xuất giống, trồng, chăm sóc và thu hoạch đối với một số nhóm cây trồng chủ lực như cây dược liệu, rau, cây ăn quả, hoa và cây cảnh. Trên cơ sở các quy trình được chuyển giao, nhiều mô hình sản xuất đã được triển khai phù hợp với điều kiện sinh thái của địa phương.
Một số mô hình trồng cây dược liệu như ba kích, sa nhân, đảng sâm được triển khai. Bên cạnh đó là mô hình sản xuất rau hữu cơ trên diện tích 3,5 ha; nhân giống và trồng bưởi da xanh theo tiêu chuẩn VietGAP; sản xuất dứa thơm, dưa lê Hàn Quốc ứng dụng công nghệ cao không dùng đất và công nghệ Internet vạn vật (IoT); cùng các mô hình hoa, cây cảnh và cây ăn quả.
Một số mô hình đạt năng suất khá, trong đó rau ăn lá đạt 18-25 tấn/ha/năm, rau ăn quả đạt 13-18 tấn/ha/năm và rau thơm đạt khoảng 1,0-1,2 tấn/ha/năm.
Trong lĩnh vực chăn nuôi, các dự án tập trung ứng dụng quy trình chăn nuôi theo hướng an toàn sinh học, kỹ thuật chế biến và bảo quản thức ăn chăn nuôi. Một số mô hình kết hợp chăn nuôi với chế biến thức ăn được triển khai, trong đó có mô hình chế biến thức ăn ủ chua từ cây ngô sinh khối tại nhiều hộ dân.
Việc tận dụng nguồn nguyên liệu sẵn có tại địa phương để chế biến thức ăn góp phần đáp ứng nhu cầu chăn nuôi, đồng thời hỗ trợ các hộ dân chủ động hơn về nguồn thức ăn.
Trong lĩnh vực công nghệ sinh học, các dự án đã tiếp nhận và làm chủ quy trình sản xuất chế phẩm vi sinh, phân bón vi sinh vật; ứng dụng công nghệ nuôi cấy mô trong sản xuất giống cây trồng, công nghệ cao trong nhân giống, sản xuất rau hữu cơ, bưởi da xanh. Kết quả, 652 tấn giá thể hữu cơ và 20 tấn phân bón vi sinh vật được sản xuất để phục vụ các mô hình. Các mô hình ứng dụng chế phẩm vi sinh cũng được triển khai trên diện tích 7 ha, với sự tham gia của 70 hộ dân.
Người dân từng bước thay đổi tập quán sản xuất, chủ động áp dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật vào thực tiễn
Theo Sở KH&CN TP. Đà Nẵng, trong giai đoạn 2016-2025, các dự án thực hiện Chương trình hỗ trợ ứng dụng, chuyển giao tiến bộ KH&CN tại Đà Nẵng đã đào tạo được khoảng 100 kỹ thuật viên là cán bộ của các đơn vị và địa phương tham gia thực hiện. Nội dung đào tạo tập trung vào tiếp nhận và vận hành các quy trình công nghệ như nuôi cấy mô, sản xuất chế phẩm vi sinh, trồng và chăm sóc cây dược liệu, tưới tiết kiệm và nông nghiệp công nghệ cao.
Sau đào tạo, đội ngũ kỹ thuật viên đã cơ bản làm chủ công nghệ, có khả năng hướng dẫn, chuyển giao kỹ thuật và duy trì, nhân rộng các mô hình tại địa phương, góp phần nâng cao năng lực KH&CN ở cơ sở.
Các dự án đã tổ chức tập huấn cho khoảng 1.850 lượt người dân, tập trung vào hướng dẫn quy trình kỹ thuật sản xuất, vận hành mô hình và sản xuất nông nghiệp an toàn, bền vững. Thông qua tập huấn, người dân từng bước thay đổi tập quán sản xuất, chủ động áp dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật vào thực tiễn, góp phần nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm và hiệu quả kinh tế.
Thêm chính sách hỗ trợ phát triển nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao
Để tiếp tục triển khai những chính sách hỗ trợ phát triển nông nghiệp, nông thôn trong giai đoạn 2026-2030, ngày 29/5/2026, HĐND TP. Đà Nẵng ban hành Nghị quyết số 17/NQ-HĐND quy định chính sách hỗ trợ phát triển nông nghiệp, nông thôn trên địa bàn TP. Đà Nẵng, giai đoạn 2026-2030 [3]. Chính sách bao gồm hỗ trợ khuyến khích hợp tác, liên kết trong sản xuất, tiêu thụ sản phẩm nông nghiệp ở các lĩnh vực trồng trọt, chăn nuôi, thủy sản và lâm nghiệp.
Nghị quyết cũng quy định các chính sách hỗ trợ phát triển nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao; nông nghiệp tập trung, chuyên canh; vùng sản xuất sản phẩm nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao, sinh thái, tuần hoàn; phát triển cơ giới hóa nông nghiệp; phát triển nghề truyền thống, làng nghề, làng nghề truyền thống; nông nghiệp hữu cơ và kinh tế vườn, kinh tế trang trại.
Các xã, phường, đặc khu trên địa bàn TP. Đà Nẵng được phân thành 2 nhóm để thực hiện chính sách hỗ trợ. Trong đó, nhóm I gồm các thôn vùng đồng bào dân tộc thiểu số (DTTS) và miền núi, thôn đặc biệt khó khăn; các xã vùng đồng bào DTTS và miền núi, xã khu vực I, II, III; các xã hải đảo Tân Hiệp, Tam Hải và đặc khu Hoàng Sa.
Việc tiếp tục hoàn thiện chính sách hỗ trợ cùng với kết quả ứng dụng, chuyển giao tiến bộ KH&CN trong giai đoạn trước tạo thêm cơ sở để thúc đẩy phát triển nông nghiệp theo hướng ứng dụng công nghệ, nâng cao hiệu quả sản xuất và hỗ trợ cải thiện sinh kế cho người dân khu vực nông thôn, miền núi và vùng đồng bào DTTS trên địa bàn TP. Đà Nẵng.
Tài liệu tham khảo
[1] Thủ tướng Chính phủ (2015), Quyết định số 1747/QĐ-TTg ngày 13/10/2015 của Thủ tướng Chính phủ: Phê duyệt Chương trình hỗ trợ ứng dụng, chuyển giao tiến bộ khoa học và công nghệ thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội nông thôn, miền núi, vùng dân tộc thiểu số giai đoạn 2016-2025.
[2] Sở KH&CN TP. Đà Nẵng (2026), Báo cáo Kết quả thực hiện chương trình hỗ trợ ứng dụng, chuyển giao tiến bộ khoa học và công nghệ thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội nông thôn, miền núi, vùng dân tộc thiểu số giai đoạn 2016-2025.
[3] Hội đồng Nhân dân TP. Đà Nẵng (2026), Nghị quyết số 17/2026/NQ-HĐND ngày 29/5/2026 quy định chính sách hỗ trợ phát triển nông nghiệp, nông thôn trên địa bàn TP. Đà Nẵng, giai đoạn 2026-2030.
