Bảo đảm an toàn thực phẩm từ “kiểm soát cuối cùng” sang “kiểm soát toàn chuỗi”

Kiểm soát chất lượng xuyên suốt từ sản xuất đến điểm bán

Ngày 14/4, Liên hiệp Hợp tác xã Thương mại TP. Hồ Chí Minh (Saigon Co.op) phối hợp với Sở An toàn thực phẩm TP. Hồ Chí Minh và Trung tâm Kỹ thuật Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng 3 (QUATEST 3) phát động và triển khai chuỗi hoạt động hưởng ứng “Tháng hành động vì an toàn thực phẩm năm 2026”.

Tháng hành động diễn ra từ 15/4 - 15/5/2026 trên phạm vi toàn quốc, tập trung tăng cường kiểm soát nguy cơ ngộ độc thực phẩm, đặc biệt trong dịch vụ ăn uống và thức ăn đường phố.

Ông Dương Minh Quang, Phó Tổng Giám đốc Saigon Co.op cho biết, doanh nghiệp (DN) luôn kiểm soát chất lượng xuyên suốt từ sản xuất đến điểm bán, bảo đảm sản phẩm an toàn, minh bạch. Hệ thống ưu tiên các nhà cung cấp đạt tiêu chuẩn VietGAP, GlobalGAP, HACCP, ISO. Đồng thời, thực hiện hơn 400 lượt đánh giá trực tiếp mỗi năm và kiểm nghiệm hàng chục nghìn mẫu sản phẩm tại phòng thí nghiệm nội bộ và các đơn vị độc lập.

Bên cạnh đó, Saigon Co.op chú trọng đào tạo, đồng hành cùng nhà cung cấp nhằm nâng cao năng lực tuân thủ, chuẩn hóa toàn chuỗi; tại các điểm bán triển khai đội ngũ đảm bảo, kiểm soát chất lượng và thiết bị kiểm tra nhanh để kiểm soát điều kiện bảo quản, an toàn thực phẩm.

Cũng tại buổi lễ, ông Trần Quốc Dũng, Giám đốc QUATEST 3 cho rằng, trong hệ thống bảo đảm an toàn thực phẩm, bên cạnh vai trò quản lý của nhà nước, DN phân phối, đặc biệt là hệ thống siêu thị là “cửa ngõ cuối cùng” trước khi thực phẩm đến tay người tiêu dùng.

Theo đó, ông Trần Quốc Dũng cho hay việc QUATEST 3 phối hợp với Saigon Co.op không chỉ mang ý nghĩa hưởng ứng Tháng hành động mà còn thể hiện cách tiếp cận đưa hoạt động bảo đảm an toàn thực phẩm từ “kiểm soát cuối cùng” sang “kiểm soát toàn chuỗi”.

Mô hình hợp tác này tập trung kiểm soát ngay từ nguồn cung thông qua việc hỗ trợ nhà cung cấp áp dụng các hệ thống quản lý như HACCP, ISO 22000; thiết lập quy trình kiểm soát mối nguy; thực hiện thử nghiệm sản phẩm định kỳ trong quá trình sản xuất. Qua đó, an toàn thực phẩm được bảo đảm từ gốc, thay vì chỉ kiểm tra khi sản phẩm đã lưu thông trên thị trường.

Ngoài ra, việc tăng cường kiểm soát chất lượng tại khâu nhập hàng và phân phối cũng được đẩy mạnh. Hệ thống siêu thị, với sự hỗ trợ của QUATEST 3, có thể xây dựng tiêu chí kỹ thuật và yêu cầu chất lượng cho từng nhóm mặt hàng; thực hiện kiểm tra, thử nghiệm xác suất hoặc theo rủi ro đối với hàng hóa nhập vào; áp dụng các công cụ đánh giá nhà cung cấp dựa trên dữ liệu chất lượng.

Điều này được ông Trần Quốc Dũng nhấn mạnh giúp hình thành cơ chế “lọc đầu vào” hiệu quả, giảm thiểu nguy cơ sản phẩm không bảo đảm an toàn đến tay người tiêu dùng.

Bên cạnh đó, hai đơn vị có thể phối hợp xây dựng tiêu chuẩn nội bộ, hài hòa yêu cầu kỹ thuật giữa các nhà cung cấp và đẩy mạnh đào tạo nhân sự trong toàn chuỗi, hướng tới quản trị chất lượng có hệ thống.

Cũng theo ông Trần Quốc Dũng, QUATEST 3 sẽ tiếp tục đồng hành cùng DN trong các hoạt động kiểm nghiệm, giám sát rủi ro, đào tạo và truyền thông khoa học, góp phần xây dựng hệ sinh thái thực phẩm an toàn, minh bạch và có khả năng phòng ngừa rủi ro từ sớm.

Nhiều hoạt động được triển khai

Trong khuôn khổ chương trình, Saigon Co.op triển khai ba nhóm hoạt động trọng tâm gồm: tổ chức đào tạo; cập nhật quy định pháp luật với sự tham gia của các cơ quan chuyên môn như QUATEST 3, nhằm nâng cao năng lực tuân thủ; phối hợp với Chi cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng TP. HCM - Sở KH&CN TP. HCM và các trường đại học tổ chức hội thảo chuyên đề, lan tỏa kiến thức và gắn kết đào tạo với thực tiễn.

Đồng thời, Saigon Co.op tăng cường kiểm tra, hướng dẫn thực hiện các điều kiện bảo đảm an toàn thực phẩm tại các đơn vị bán lẻ trong toàn hệ thống.

Bên cạnh lễ phát động, chương trình còn tổ chức tập huấn, cập nhật các quy định mới như Nghị định số 37/2026/NĐ-CP của Chính phủ quy định chi tiết một số điều và biện pháp để tổ chức, hướng dẫn thi hành Luật Chất lượng sản phẩm, hàng hóa; quy trình, nội dung kiểm tra, giám định, chứng nhận đối với thực phẩm; thủ tục tự công bố và đăng ký công bố sản phẩm…

Đồng thời, các cơ quan chức năng cũng giải đáp những khó khăn, vướng mắc của DN liên quan đến an toàn thực phẩm và chất lượng hàng hóa trong quá trình sản xuất, kinh doanh.

Được biết, tại TP. HCM, năm 2025 dù công tác quản lý an toàn thực phẩm có nhiều chuyển biến, nguy cơ mất an toàn vẫn hiện hữu, nhất là tại bếp ăn tập thể, cơ sở nhỏ lẻ và thức ăn đường phố.

Các cơ quan chức năng đã kiểm tra hơn 5.000 cơ sở, phát hiện 107 vi phạm; 89 trường hợp bị xử phạt hơn 2 tỷ đồng, 17 trường hợp bị đề xuất xử phạt hơn 3,5 tỷ đồng và 1 vụ chuyển cơ quan điều tra.

Thành phố ghi nhận 8 vụ ngộ độc thực phẩm, tỷ lệ 3,71 ca/100.000 dân, ảnh hưởng đến hàng trăm người, chủ yếu tại trường học và cơ sở dịch vụ ăn uống. Gần đây, đầu tháng 4/2026, hàng trăm học sinh tại TP. HCM nghi ngộ độc từ các suất ăn bán trú tại trường học.

Trước đó, đầu tháng 3/2026, hơn 100 người tại phường Vũng Tàu bị ngộ độc thực phẩm do ăn bánh mì; cơ sở vi phạm đã bị xử phạt và đình chỉ hoạt động 3 tháng.

Thực tế cho thấy nhiều cơ sở nhỏ lẻ chưa tuân thủ đầy đủ quy trình vệ sinh, kiểm soát nguyên liệu và truy xuất nguồn gốc, trong khi kiểm tra theo rủi ro chưa đồng đều, đặt ra yêu cầu tăng cường phòng ngừa và siết chặt quản lý toàn chuỗi./.