Toàn cảnh Khóa họp lần thứ nhất Ủy ban hỗn hợp Việt Nam - Thụy Điển về hợp tác KHCN và ĐMST

Khoá họp do Thứ trưởng Bộ KH&CN Hoàng Minh và bà Camilla Mellander, Tổng Vụ trưởng phụ trách Chính sách thương mại, Bộ Ngoại giao Thụy Điển chủ trì. Tham dự còn có Đại sứ Vương quốc Thụy Điển tại Việt Nam ông Johan Ndisi.

Phát biểu khai mạc Khóa họp, Thứ trưởng Bộ KH&CN Hoàng Minh khẳng định Việt Nam luôn coi trọng quan hệ hữu nghị truyền thống với Thụy Điển - một quốc gia nổi tiếng về tinh thần đổi mới sáng tạo (ĐMST) và tư duy phát triển bền vững.

Thứ trưởng Hoàng Minh nhấn mạnh trong bối cảnh thế giới dịch chuyển mạnh mẽ dưới tác động của công nghệ, hợp tác giữa Việt Nam và Thụy Điển không chỉ là chia sẻ tri thức, mà còn là cùng nhau kiến tạo tương lai.

Bà Camilla Mellander, Tổng Vụ trưởng Chính sách thương mại, Bộ Ngoại giao Thụy Điển nhấn mạnh ba trọng tâm của Khóa họp gồm: kết nối số an toàn và tin cậy; năng lượng hạt nhân; nghiên cứu phát triển và ĐMST.

Năng lượng nguyên tử và công nghệ hạt nhân vì mục đích hòa bình

Tại phiên họp về nội dung năng lượng nguyên tử và công nghệ hạt nhân vì mục đích hòa bình, ông Nguyễn Tuấn Khải, Phó Viện trưởng Viện Năng lượng Nguyên tử Việt Nam (VINATOM) - Bộ KH&CN, đã đề xuất 4 nội dung hợp tác trọng tâm với các đối tác Thụy Điển, bao gồm:

Thứ nhất, đánh giá an toàn công nghệ điện hạt nhân thế hệ mới (3+, thế hệ 4) và lò phản ứng mô-đun nhỏ (SMR).

Thứ hai, chia sẻ công cụ mô phỏng hiện đại và phương pháp tính toán phân tích an toàn.

Thứ ba, hợp tác nghiên cứu, đánh giá toàn diện các thách thức về kỹ thuật, nhiên liệu đối với công nghệ SMR.

Thứ tư, nâng cấp, vận hành mạng lưới quan trắc phóng xạ môi trường quốc gia và đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao.

Cũng tại phiên này, ông Tobias Persson, Tổng Giám đốc Scienta Envinet, đã chia sẻ kinh nghiệm về hệ thống giám sát bức xạ, đồng thời nhấn mạnh tầm quan trọng của việc chia sẻ dữ liệu giữa các quốc gia trong khu vực nhằm xây dựng hệ thống cảnh báo sớm hiệu quả.

Phát triển mạng 6G và quản lý hiệu quả năng lượng trung tâm dữ liệu

Tại phiên họp về lĩnh vực viễn thông, ông Nguyễn Phong Nhã, Phó Cục trưởng Cục Viễn thông, Bộ KH&CN chia sẻ những con số ấn tượng về phát triển hạ tầng số quốc gia: Việt Nam hiện có 120 triệu thuê bao di động, tỷ lệ hộ gia đình có cáp quang đạt 85% và đã triển khai khoảng 40.000 trạm phát sóng 5G.

Trong thời gian tới, Việt Nam hướng đến phủ sóng 5G đến 100% dân số và bắt đầu tìm hiểu, nghiên cứu xây dựng các tiêu chuẩn cho mạng 6G, Open RAN cũng như ứng dụng AI vào mạng lưới.

Song song với hạ tầng kết nối, ông Đỗ Quyền, Chủ tịch, Ban Giải pháp Điện và Tòa nhà Thông minh, ABB Điện khí hóa và Tự động hóa Việt Nam đã mang đến giải pháp tiếp cận tổng thể về hiệu quả năng lượng cho các trung tâm dữ liệu dựa trên ba trụ cột: khả năng quan sát (các hệ thống đo lường, giám sát), tính thông minh (ứng dụng các giải pháp kết nối và số hóa tự động để tối ưu thời gian thực) và thiết kế hệ thống phân phối điện an toàn.

Thúc đẩy hợp tác nghiên cứu và phát triển (R&D) và các mô hình thành công

Tại phiên họp về hợp tác nghiên cứu và phát triển, ông Nguyễn Phú Bình, Phó Giám đốc Quỹ Phát triển KH&CN quốc gia (NAFOSTED) chia sẻ mong muốn thiết lập mối quan hệ hợp tác chính thức với Hội đồng Nghiên cứu Thụy Điển để triển khai các chương trình đồng tài trợ, đơn giản hóa thủ tục hành chính.

Đồng thời, tạo hành lang linh hoạt cho các nhà khoa học hai nước cùng nghiên cứu các lĩnh vực công nghệ chiến lược như AI, dữ liệu lớn (big data), công nghệ xanh và y sinh.

Đối với lĩnh vực y tế, dấu ấn của hành trình hơn 50 năm hợp tác và hữu nghị trong ngành y tế công cộng giữa hai quốc gia đã được khắc họa sâu sắc qua phần chia sẻ của GS. Tobias Alfvén, Viện Karolinska (KI) và TS. Hiền Vũ, Bệnh viện Phụ sản Hà Nội.

Cuối phiên thảo luận, ông Nguyễn Tiến Tâm, Quản lý Kỹ thuật kiêm Quản lý Khách hàng Chiến lược, ABB Robotics Việt Nam, đã giới thiệu mô hình kết nối “doanh nghiệp - nhà trường”. Mô hình này đã đưa hơn 400 robot và phần mềm Robot Studio vào giảng dạy tại 12 trường đại học tại Việt Nam, giúp sinh viên sớm tiếp cận và giải quyết các bài toán công nghiệp thực tế ngay từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường.

Mở ra tương lai hợp tác chặt chẽ hơn

Phát biểu kết luận Khóa họp, Phó Vụ trưởng Vụ Hợp tác Quốc tế Đỗ Quỳnh Hoa đánh giá cao tinh thần hợp tác, thiện chí và nội dung trao đổi sâu sắc, mang tính thực tiễn cao của cơ quan quản lý, các viện nghiên cứu, trường đại học và doanh nghiệp hai bên.

Hai bên thống nhất sẽ tiếp tục trao đổi qua kênh ngoại giao và đầu mối phối hợp để chuẩn bị cho Khóa họp lần thứ hai, dự kiến tổ chức tại Thụy Điển vào năm 2027 hoặc 2028./.