FPT chia sẻ cách tiếp cận bảo vệ dữ liệu chủ động trong thời đại AI và hậu lượng tử

Bảo vệ dữ liệu chủ động trong thời đại AI và hậu lượng tử

Trong bối cảnh AI và điện toán lượng tử đang làm thay đổi toàn diện cách dữ liệu được khai thác, vận hành và bảo vệ, vấn đề đảm bảo an ninh mạng, an ninh dữ liệu và khả năng vận hành liên tục của tổ chức đang trở thành ưu tiên chiến lược của nhiều quốc gia và doanh nghiệp.

Theo thống kê, năm 2025 ghi nhận hơn 552.000 cuộc tấn công mạng tại Việt Nam, với 52,3% tổ chức chịu thiệt hại. Trong khi đó, tốc độ khai thác lỗ hổng, tự động hóa tấn công bằng AI và các nguy cơ bảo mật trong kỷ nguyên hậu lượng tử đang tạo ra áp lực lớn lên các mô hình phòng vệ truyền thống, đòi hỏi tổ chức phải chuyển dịch sang cách tiếp cận an ninh chủ động và có khả năng thích ứng theo thời gian thực.

Do đó, bảo vệ an ninh mạng hiện không còn là lựa chọn mà đã trở thành yêu cầu bắt buộc đối với cả quốc gia lẫn doanh nghiệp trong thời đại số.

Trong phiên hội thảo về “Đảm bảo an ninh dữ liệu và định danh: Kiến tạo niềm tin trong hệ sinh thái số”, ông Nguyễn Xuân Việt, Giám đốc Khối Dịch vụ Công nghệ mới, FPT IS, Tập đoàn FPT có phần trình bày chuyên sâu với chủ đề “An ninh dữ liệu trong kỷ nguyên AI: Thách thức và giải pháp”.

Ông Nguyễn Xuân Việt nhấn mạnh trong thời đại AI - dữ liệu của mỗi tổ chức, doanh nghiệp trở nên “biết nói”. AI đang khiến dữ liệu chuyển từ vai trò hỗ trợ trở thành “trung tâm quyền lực” của mọi hệ thống số. Tuy nhiên, khi dữ liệu được AI khai thác sâu và liên tục, ranh giới giữa giá trị và rủi ro ngày càng mong manh. Các mối đe dọa hiện nay không chỉ dừng ở đánh cắp dữ liệu mà đã dịch chuyển sang thao túng dữ liệu huấn luyện, khai thác lỗ hổng mô hình AI và tự động hóa tấn công ở quy mô lớn với tốc độ dần vượt xa khả năng phản ứng của con người.

Đặc biệt, “Shadow AI” đang trở thành điểm mù lớn của nhiều tổ chức khi nhân viên sử dụng các công cụ AI công cộng nhưng thiếu cơ chế kiểm soát phù hợp. Theo các số liệu được chia sẻ tại phiên trình bày, 45% nhân viên hiện sử dụng AI thường xuyên trên thiết bị công ty, 67% truy cập AI bằng tài khoản cá nhân ngoài tầm kiểm soát của tổ chức và 63% doanh nghiệp chưa có chính sách quản trị AI.

Từ các nghiên cứu và thực tiễn triển khai, FPT cho rằng thách thức lớn nhất của doanh nghiệp hiện nay không đơn thuần đến từ tin tặc (hacker) hay AI Agent của kẻ tấn công, mà đến từ chính việc AI đang được sử dụng rộng rãi trong nội bộ nhưng chưa có đầy đủ cơ chế quản trị, kiểm soát và giám sát dữ liệu xuyên suốt vòng đời AI.

Trên cơ sở đó, FPT đề xuất mô hình phương pháp luận “Data Trust Pipeline” với ba lớp bảo vệ dữ liệu gồm Ingress Provenance (kiểm soát dữ liệu trước khi AI truy cập), In-Use Guardrails (rào chắn bảo vệ trong quá trình AI vận hành) và Egress Attestation (chứng thực và giải trình đầu ra AI). Mô hình hướng tới bảo vệ dữ liệu xuyên suốt toàn bộ vòng đời AI - từ thu thập, xử lý, huấn luyện, vận hành đến chia sẻ và kiểm toán dữ liệu.

Bên cạnh đó, FPT cũng giới thiệu mô hình bảo mật toàn diện được thiết kế trên nền tảng khung 5 cấp độ trưởng thành AI giúp doanh nghiệp định vị mức độ ứng dụng AI hiện tại để xây dựng kiến trúc quản trị và khung an ninh phù hợp cho từng giai đoạn phát triển. Tương ứng với mỗi cấp độ trưởng thành AI, yêu cầu về an ninh dữ liệu, quản trị AI và khả năng Cyber Resilience cũng sẽ ngày càng phức tạp hơn.

Từ kinh nghiệm triển khai thực tế, FPT đề xuất cách tiếp cận về an ninh dữ liệu một cách toàn diện theo nguyên tắc "Security&Privacy-by-Design": Kiểm soát truy cập chủ động cho cả người dùng và AI agent, giám sát liên tục, và dùng chính AI làm vũ khí phòng thủ để phát hiện, dự báo và ứng phó ở tốc độ máy. FPT sẵn sàng đồng hành cùng các tổ chức, doanh nghiệp trong việc làm chủ AI trên nền tảng an ninh dữ liệu chủ động, thích ứng linh hoạt với các rủi ro mới trong kỷ nguyên AI và hậu lượng tử.

Trình diễn hệ sinh thái giải pháp an ninh mạng “Made by FPT"

Tại khu vực triển lãm, Vietnam Security Summit 2026 quy tụ hơn 40 gian hàng đến từ các doanh nghiệp công nghệ hàng đầu trong và ngoài nước, mang đến nhiều công nghệ và giải pháp an ninh mạng tiên tiến thông qua các hoạt động demo và minh họa ứng dụng thực tế.

Tại đây, FPT trình diễn hệ sinh thái giải pháp an ninh mạng “Made by FPT” ứng dụng AI - AI-powerd Cyber Security với các giải pháp nổi bật như bộ giải pháp bảo mật toàn diện FPT.EagleEye và giải pháp định danh điện tử FPT.eID, hỗ trợ tổ chức nâng cao năng lực giám sát, chống giả mạo, phát hiện và ứng cứu sự cố theo thời gian thực.

Hiện FPT đang đồng hành cùng nhiều bộ, ban, ngành, tổ chức tài chính và doanh nghiệp trong các bài toán bảo vệ hạ tầng số, dữ liệu và vận hành an toàn thông tin với hệ thống AISOC, 400+ playbook xử lý sự cố tự động, giúp 0% dữ liệu đi ra ngoài tổ chức, 0% điểm mù giám sát trong hệ thống CNTT, hệ thống xác thực định danh đạt chuẩn ISO 30107-3 Level 1 chống giả mạo tối đa.

Bảo mật là một trong 5 công nghệ mũi nhọn được FPT công bố đầu tư chiến lược. Thông qua việc đầu tư mạnh mẽ vào Cyber Security, cùng hệ sinh thái giải pháp bảo Made by FPT, Tập đoàn tiếp tục khẳng định năng lực làm chủ công nghệ lõi, đồng hành cùng Chính phủ và doanh nghiệp trong xây dựng hạ tầng số an toàn, bảo vệ dữ liệu và thúc đẩy phát triển bền vững trong kỷ nguyên AI./.