Đêm hội hoa đăng Hồ Văn - Văn Miếu: Khi di sản văn hóa được “chạm” tới bằng trải nghiệm đa giác quan

Tối 5/5, tại Hồ Văn thuộc Văn Miếu - Quốc Tử Giám, chương trình “Đêm hội hoa đăng Hồ Văn - Văn Miếu” đã mang đến một mô hình trải nghiệm văn hóa đêm giàu bản sắc, kết hợp hài hòa giữa nghệ thuật truyền thống, tổ chức không gian di sản và các hoạt động tương tác cộng đồng, qua đó góp phần mở ra hướng tiếp cận mới trong bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa dân tộc.

Với chủ đề “Thắp đăng khai trí - Gửi nguyện thành danh”, chương trình được thiết kế như một hành trình cảm xúc đưa du khách tạm rời xa nhịp sống đô thị ồn ào để hòa mình vào không gian tĩnh tại, đậm sắc màu văn hóa dân tộc. Thông điệp xuyên suốt “Thưởng nhạc cổ truyền, nếm vị chay thanh khiết, chạm tinh hoa làng nghề, xin nét chữ hiền tài và thắp hoa đăng gửi trọn ước nguyện” đã góp phần tạo nên một trải nghiệm văn hóa đa giác quan, kết nối truyền thống với đời sống đương đại.

Điểm nhấn của chương trình là sự kết hợp hài hòa giữa nghệ thuật trình diễn dân gian, ẩm thực chay và các hoạt động trải nghiệm làng nghề truyền thống như chế tác nến, làm đèn hoa đăng, viết thư pháp trên giấy dó. Thông qua các workshop tương tác, du khách không chỉ quan sát mà còn trực tiếp tham gia vào quá trình tạo tác, qua đó hiểu sâu hơn về giá trị của di sản văn hóa truyền thống.

Đặc biệt, nghi thức thỉnh đăng và thả hoa đăng tại Hồ Văn đã tạo nên không gian nghệ thuật thị giác giàu cảm xúc. Những ngọn hoa đăng lung linh phản chiếu trên mặt nước bên Thủy Đình cổ kính không chỉ mang ý nghĩa tâm linh, cầu chúc may mắn, hiếu học mà còn góp phần tái hiện chiều sâu văn hóa của không gian Văn Miếu - Quốc Tử Giám.

TS. Lê Xuân Kiêu, Giám đốc Trung tâm Hoạt động khoa học giáo dục Văn Miếu - Quốc Tử Giám cho biết: Việc xây dựng hệ sinh thái trải nghiệm văn hóa tại Hồ Văn hướng tới mục tiêu kéo dài thời gian lưu trú của du khách, phát triển các sản phẩm du lịch đêm đặc sắc và từng bước hình thành chuỗi trải nghiệm văn hóa xuyên suốt giữa khu vực Hồ Văn và nội tự Văn Miếu - Quốc Tử Giám.

Không chỉ chú trọng yếu tố trải nghiệm, chương trình còn thể hiện rõ định hướng phát triển du lịch bền vững thông qua việc sử dụng các vật liệu thân thiện với môi trường. Theo ông Kiều Cao Dũng - Tổng Đạo diễn, Trưởng Ban tổ chức chương trình, các mẫu hoa đăng được chế tác hoàn toàn từ nguyên liệu tự nhiên như lá chuối và xương lá bồ đề, có khả năng tự phân hủy sau khi sử dụng, hạn chế tác động tới môi trường và cảnh quan di tích.

Trong bối cảnh chuyển đổi số và phát triển công nghiệp văn hóa, những mô hình trải nghiệm như “Đêm hội hoa đăng Hồ Văn - Văn Miếu” cho thấy xu hướng mới trong công tác bảo tồn và phát huy giá trị di sản. Việc kết hợp giữa công nghệ trình chiếu, thiết kế không gian trải nghiệm, quản lý lưu lượng khách tham quan và tổ chức các hoạt động tương tác văn hóa đã góp phần làm mới cách tiếp cận di sản, đưa di sản đến gần hơn với công chúng, đặc biệt là thế hệ trẻ và du khách quốc tế.

Ban tổ chức cho biết chương trình được giới hạn số lượng khách tham gia mỗi đêm nhằm bảo đảm chất lượng trải nghiệm cũng như an toàn cho di tích. Trong thời gian tới, “Đêm hội hoa đăng Hồ Văn - Văn Miếu” dự kiến sẽ được tổ chức định kỳ, hướng tới xây dựng một sản phẩm du lịch văn hóa đêm đặc sắc của Thủ đô, đồng thời góp phần hiện thực hóa chủ trương phát triển kinh tế đêm gắn với bảo tồn, sáng tạo và phát huy giá trị di sản văn hóa dân tộc./.