Đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi trường

Hội thảo do Bộ Nông nghiệp và Môi trường tổ chức nhằm lấy ý kiến các bộ, ngành, địa phương, hiệp hội, doanh nghiệp, chuyên gia và nhà khoa học về những quy định hướng dẫn thi hành Luật Bảo vệ môi trường.

Đây là bước chuẩn bị để hoàn thiện hành lang pháp lý, bảo đảm các chính sách mới có thể sớm được triển khai sau khi Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Bảo vệ môi trường được Quốc hội thông qua.

Sau gần 5 năm thực hiện, Luật Bảo vệ môi trường và các văn bản hướng dẫn đã góp phần hoàn thiện thể chế, nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước. Tuy nhiên, yêu cầu phát triển kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn và chuyển đổi số đặt ra đòi hỏi tiếp tục đổi mới phương thức quản lý, đơn giản hóa thủ tục hành chính, giảm thời gian và chi phí tuân thủ cho doanh nghiệp.

Một trong những định hướng trọng tâm là chuyển từ phương thức quản lý thiên về tiền kiểm sang tăng cường hậu kiểm trên cơ sở đánh giá mức độ rủi ro. Việc cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục cần đi đôi với cơ chế giám sát, kiểm tra và xử lý vi phạm phù hợp, bảo đảm các hoạt động đầu tư, sản xuất, kinh doanh không làm gia tăng nguy cơ ô nhiễm môi trường.

Cùng với đó, phân cấp, phân quyền trong quản lý môi trường cần được quy định rõ về thẩm quyền và trách nhiệm giữa các cấp. Việc phân giao nhiệm vụ phải gắn với điều kiện thực hiện, năng lực chuyên môn và nguồn lực của địa phương, tránh chồng chéo trong giải quyết thủ tục hoặc phát sinh khoảng trống quản lý.

Đối với các lĩnh vực quản lý chất lượng môi trường, chất thải, tái chế và kinh tế tuần hoàn, các quy định cần tính đến khả năng đáp ứng về hạ tầng, công nghệ và nguồn lực thực tế. Lộ trình thực hiện, cơ chế chuyển tiếp cũng cần phù hợp nhằm bảo đảm tính khả thi, hạn chế tác động đến hoạt động của doanh nghiệp.

Đáng chú ý, ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số được xác định là giải pháp quan trọng để nâng cao năng lực quản lý, giám sát và cảnh báo sớm nguy cơ ô nhiễm. Việc khai thác dữ liệu và công nghệ trong quản lý môi trường sẽ góp phần nâng cao tính minh bạch, hiệu quả giám sát, đồng thời hỗ trợ cải cách thủ tục hành chính.

Hiện Chính phủ đã trình Quốc hội dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Bảo vệ môi trường để xem xét, thông qua tại Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI. Trên cơ sở các ý kiến tại hội thảo và góp ý bằng văn bản, Cục Môi trường tiếp tục rà soát, hoàn thiện dự thảo Nghị định và Thông tư, bảo đảm tính hợp pháp, đồng bộ với hệ thống pháp luật và phù hợp thực tiễn. Vụ Pháp chế phối hợp hướng dẫn hoàn thiện hồ sơ theo đúng trình tự, thủ tục.

Việc hoàn thiện các văn bản hướng dẫn không chỉ nhằm cụ thể hóa các chính sách mới của Luật mà còn góp phần tháo gỡ khó khăn trong thực tiễn, tạo môi trường pháp lý thuận lợi cho doanh nghiệp, thúc đẩy sản xuất xanh và nâng cao hiệu quả phòng ngừa, kiểm soát ô nhiễm./.