Việt Nam - WB: Thúc đẩy công nghệ, nghiên cứu và đổi mới sáng tạo

Ngày 29/6, tại trụ sở Bộ KH&CN, Bộ trưởng Vũ Hải Quân đã tiếp ông Luis Benveniste, Giám đốc Ngân hàng thế giới (WB) về Phát triển Con người khu vực Đông Á - Thái Bình Dương cùng đoàn công tác của WB. Tham dự buổi làm việc còn có bà Mariam J. Sherma, Giám đốc WB phụ trách Việt Nam, Campuchia và Lào, cùng đại diện các đơn vị chức năng của Bộ KH&CN.

Tại buổi tiếp, Bộ trưởng Vũ Hải Quân đánh giá cao vai trò của WB trong việc đồng hành cùng Việt Nam nói chung và Bộ KH&CN nói riêng trong việc thúc đẩy chương trình nghị sự về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số (KHCN, ĐMST và CĐS).

Theo Bộ trưởng, WB không chỉ là một tổ chức tài chính phát triển hàng đầu mà còn là cơ quan cung cấp các sản phẩm tri thức, báo cáo phân tích chiến lược có giá trị tầm vóc toàn cầu, góp phần hỗ trợ Việt Nam hoạch định chính sách phát triển KHCN và ĐMST.

Bộ trưởng Bộ KH&CN ghi nhận những đóng góp từ các dự án đầu tư mang tính nền tảng mà WB đã tài trợ cho hệ thống nghiên cứu và giáo dục đại học tại Việt Nam, bao gồm Dự án ĐMST hướng tới người thu nhập thấp (FIRST), Dự án Nâng cao chất lượng giáo dục đại học (SAHEP) và Dự án Phát triển các trường đại học quốc gia (VUDP).

"Sự thành công của các dự án này là cơ sở vững chắc để hai bên cùng hướng tới một nền tảng thực thi thống nhất thông qua Khung hợp tác STRIVe nhằm triển khai toàn diện Nghị quyết 57 và tham vọng phát triển KHCN, ĐMST của Việt Nam”, Bộ trưởng Vũ Hải Quân nhấn mạnh.

Bộ trưởng cho biết triển khai Nghị quyết 57-NQ/TW của Bộ Chính trị, KHCN, ĐMST và CĐS đã đạt nhiều kết quả bước đầu quan trọng. CĐS được đẩy nhanh, lan tỏa từ Trung ương đến địa phương; ĐMST khởi sắc, tạo nền tảng thúc đẩy phát triển kinh tế số, xã hội số trong giai đoạn tới.

Bộ trưởng Vũ Hải Quân và lãnh đạo WB cũng tập trung trao đổi về dự án "Tăng cường Công nghệ, Nghiên cứu và ĐMST tại Việt Nam" (STRIVe) do WB đề xuất phối hợp cùng Bộ KH&CN dẫn dắt, nhằm mục tiêu chuyển đổi hệ thống ĐMST quốc gia thành một hệ sinh thái định hướng thương mại và có năng lực cạnh tranh toàn cầu.

Dự án được cấu trúc chặt chẽ quanh ba trụ cột chiến lược nhằm hiện thực hóa các tham vọng mang tính định hướng của Nghị quyết 57:

Thứ nhất là phát triển hạ tầng nghiên cứu quốc gia và nguồn nhân lực trình độ cao, bao gồm xây dựng các trung tâm quốc gia, phòng thí nghiệm trọng điểm, cơ sở nghiên cứu chuyên biệt và ứng dụng.

Thứ hai hướng đến xây dựng các nền tảng đưa công nghệ từ phòng thí nghiệm ra thị trường (Lab-to-Market) trong các lĩnh vực công nghệ ưu tiên cao như công nghiệp sinh học, vật liệu mới hay bán dẫn.

Thứ ba, tập trung xây dựng cơ chế tài chính cho các khoản đầu tư quy mô lớn vào KHCN, ĐMST và chuyển đổi số cùng mô hình Quỹ Đầu tư mạo hiểm quốc gia nhằm thu hút dòng vốn hỗn hợp tư nhân, giúp hình thành và phát triển mạnh mẽ các doanh nghiệp công nghệ cao và các công ty khởi nguồn (spin-offs).

Ba trụ cột cùng hướng tới một nhiệm vụ thống nhất: Chuyển hóa tầm nhìn theo Nghị quyết 57 và tham vọng về KHCN, ĐMST và CĐS thành các mục tiêu có khả năng thu hút đầu tư, sẵn sàng triển khai và định hướng thị trường, đảm bảo nguồn nhân lực, sự tham gia của doanh nghiệp và vốn tư nhân ngay từ giai đoạn đầu.

Cũng tại cuộc làm việc, Bộ KH&CN đề nghị WB tiếp tục hợp tác phát triển cơ sở hạ tầng nghiên cứu quốc gia và hệ thống phòng thí nghiệm dùng chung; thúc đẩy nền tảng đưa công nghệ từ phòng thí nghiệm ra thị trường cho các công nghệ chiến lược; hợp tác thiết kế cấu trúc và xây dựng Quỹ Đầu tư mạo hiểm quốc gia.

Đồng thời, WB tăng cường hợp tác phát triển nguồn nhân lực công nghệ cao và trao đổi chuyên gia. Theo đó, nguồn nhân lực công nghệ cao được đào tạo từ dự án Dự án Nhân tài Công nghệ và ĐMST Việt Nam (VTTIP) sẽ là lực lượng nòng cốt trực tiếp vận hành và thực hiện các nhiệm vụ sản xuất tại hệ thống phòng thí nghiệm quốc gia do STRIVe xây dựng.

Đại diện WB cam kết sẽ hỗ trợ Việt Nam trong việc xây dựng kiến trúc hệ thống nghiên cứu quốc gia và kiến trúc hệ thống phòng thí nghiệm; nguồn nhân tài công nghệ cao và các nhóm nghiên cứu mạnh trong các lĩnh vực công nghệ ưu tiên; lộ trình sản phẩm và công nghệ chiến lược; thương mại hóa công nghệ; thiết kế giải pháp tài chính và hỗ trợ triển khai thực hiện.

Phía WB đề nghị Việt Nam sớm xác định các đầu mối liên lạc, theo dõi kỹ thuật và xây dựng bản ghi nhớ hỗ trợ ngắn về các lĩnh vực hợp tác tiềm năng của WB để triển khai các bước tiếp theo, nhằm hiện thực hóa các mục tiêu phát triển KHCN, ĐMST và CĐS của Việt Nam trong giai đoạn tới./.

TH