Phân bón Cà Mau nâng vai trò trong chuỗi giá trị an ninh lương thực quốc gia
Mới đây, tại Hà Nội, Hiệp hội Phân bón Việt Nam tổ chức Hội thảo “Chiến lược phát triển phân bón quốc gia trong bối cảnh biến động kinh tế - địa chính trị toàn cầu”, với sự tham gia của các ban, bộ, ngành Trung ương, cơ quan quản lý, chuyên gia kinh tế, nông nghiệp, hoạch định chính sách, đại diện nhiều doanh nghiệp sản xuất phân bón trong nước cùng các cơ quan báo chí, truyền thông.
Những năm gần đây, thế giới liên tục chứng kiến nhiều biến động lớn, từ xung đột địa chính trị, đứt gãy chuỗi cung ứng, biến động giá năng lượng đến các yêu cầu ngày càng khắt khe về phát triển xanh và giảm phát thải.
Trong bối cảnh đó, ngành phân bón không còn được nhìn nhận đơn thuần là lĩnh vực sản xuất đầu vào cho nông nghiệp, mà đang trở thành một mắt xích quan trọng trong chuỗi an ninh kinh tế, năng lượng và lương thực của mỗi quốc gia.
Phân bón không chỉ là đầu vào của nông nghiệp
Tại hội thảo, nhiều chuyên gia nhận định: nếu năng lượng là hạ tầng của công nghiệp thì phân bón chính là một trong những nền tảng quan trọng của an ninh lương thực.
Khả năng bảo đảm nguồn cung phân bón ổn định, chất lượng và hiệu quả có tác động trực tiếp đến năng suất cây trồng, khả năng duy trì sản xuất nông nghiệp cũng như sức chống chịu của nền kinh tế trước các biến động toàn cầu.
Trong khuôn khổ chương trình, bà Nguyễn Thị Hiền - Phó Tổng giám đốc Tổng công ty Phân bón Dầu khí Cà Mau (PVCFC, HOSE: DCM, đơn vị thành viên của Petrovietnam) đã trình bày tham luận về vai trò của doanh nghiệp phân bón trong bối cảnh mới, đồng thời chia sẻ những định hướng chiến lược của Phân bón Cà Mau trước các biến động ngày càng phức tạp của kinh tế toàn cầu.
Đại diện PVCFC cho biết, tương lai của ngành phân bón không chỉ được quyết định bởi năng lực sản xuất, mà còn bởi khả năng tạo ra giá trị cho toàn bộ hệ sinh thái nông nghiệp.
Doanh nghiệp phân bón cần tham gia sâu hơn vào quá trình chuyển đổi của nông nghiệp Việt Nam, từ cung cấp dinh dưỡng cây trồng sang đồng hành cùng người nông dân trong các giải pháp canh tác, quản lý dinh dưỡng, sử dụng tài nguyên hiệu quả và giảm phát thải; qua đó tạo ra giá trị dài hạn cho nông nghiệp.
Năm trụ cột chiến lược cho giai đoạn phát triển mới
Thách thức lớn hiện nay không chỉ là biến động giá phân bón, mà còn là khả năng duy trì sự ổn định của chuỗi cung ứng nông nghiệp trong bối cảnh thế giới ngày càng khó dự báo. Khi năng lượng, logistics và nguyên liệu đầu vào đều có thể biến động bởi các yếu tố địa chính trị, doanh nghiệp phân bón cần chuẩn bị năng lực thích ứng dài hạn, thay vì chỉ phản ứng với những biến động ngắn hạn.
Dù Việt Nam đã chủ động được nguồn cung urê trong nước, nhiều nguyên liệu và dòng sản phẩm phân bón quan trọng vẫn phụ thuộc vào nhập khẩu, đặc biệt là kali và một số nguyên liệu đầu vào phục vụ sản xuất. Chỉ một biến động nhỏ tại các tuyến vận tải năng lượng quốc tế cũng có thể tạo ra hiệu ứng dây chuyền đối với giá nguyên liệu, chi phí sản xuất và nguồn cung phân bón toàn cầu.
Từ góc độ doanh nghiệp đầu ngành, Phân bón Cà Mau xác định chiến lược phát triển trong giai đoạn tới dựa trên 5 trụ cột: tự chủ, xanh, thông minh, liên kết và hội nhập. Trong đó, tự chủ không chỉ là tự chủ về năng lực sản xuất, mà còn là khả năng chủ động nguồn nguyên liệu, tạo nền tảng nâng cao năng lực chống chịu trước biến động thị trường. Xanh là yêu cầu tất yếu trong bối cảnh các tiêu chuẩn ESG, CBAM và mục tiêu giảm phát thải đang dần trở thành điều kiện cạnh tranh mới trên thị trường quốc tế. Thông minh là ứng dụng khoa học, công nghệ và dữ liệu hóa trong toàn bộ chuỗi giá trị. Liên kết và hội nhập giúp doanh nghiệp tận dụng hiệu quả hơn các nguồn lực trong nước và quốc tế, đồng thời nâng cao năng lực tham gia vào chuỗi giá trị toàn cầu.
Thực tế cho thấy, năng lực chống chịu và thích ứng đang trở thành yếu tố cạnh tranh quan trọng của các doanh nghiệp phân bón. Năm 2025, Phân bón Cà Mau ghi nhận doanh thu 17.033 tỷ đồng, lợi nhuận trước thuế đạt 2.207 tỷ đồng, vượt kế hoạch đề ra. Sản lượng xuất khẩu đạt 458.000 tấn, hiện diện tại 22 thị trường quốc tế.
Đồng thời, doanh nghiệp đặt kỳ vọng đến năm 2030 doanh thu vượt mốc 30.000 tỷ đồng, trên cơ sở mở rộng từ kinh doanh phân bón sang cung cấp giải pháp dinh dưỡng cho cây trồng, công nghệ sau thu hoạch và chế biến nông sản.
Những con số này cho thấy dư địa phát triển của ngành phân bón Việt Nam không chỉ nằm ở thị trường nội địa, mà còn ở khả năng tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng khu vực và toàn cầu./.