Mở đợt cao điểm mới, quyết liệt ngăn chặn xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ
Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng yêu cầu, các bộ, ngành, địa phương phải rà soát, hoàn thiện kế hoạch hành động; phân công rõ trách nhiệm, tiến độ và kết quả đầu ra. Toàn hệ thống phấn đấu tăng ít nhất 20% số vụ phát hiện, xử lý vi phạm về sở hữu trí tuệ so với năm 2025 trên tất cả các khâu từ thanh tra, kiểm tra đến điều tra, truy tố và xét xử.
Sáng 2/6, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng chủ trì Hội nghị sơ kết việc thực hiện Công điện số 38/CĐ-TTg ngày 5/5/2026 của Thủ tướng Chính phủ về tăng cường đấu tranh, ngăn chặn và xử lý các hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ (SHTT).
Hội nghị được tổ chức trực tiếp tại trụ sở Chính phủ và kết nối trực tuyến với UBND các tỉnh, thành phố trên cả nước. Tại đầu cầu Chính phủ, hội nghị có sự tham dự của Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ (KH&CN) Vũ Hải Quân; lãnh đạo các bộ, ngành liên quan.
Hơn 2.000 vụ việc có dấu hiệu vi phạm được phát hiện
Tại Hội nghị, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng cho biết tình trạng xâm phạm quyền SHTT vẫn diễn biến phức tạp, đặc biệt trên môi trường số và các nền tảng thương mại điện tử. Các hành vi vi phạm như phát tán trái phép phim, âm nhạc, phần mềm, trò chơi điện tử; sản xuất, kinh doanh hàng giả mạo nhãn hiệu, chỉ dẫn địa lý đã gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến doanh nghiệp (DN), người tiêu dùng và môi trường đầu tư.
Theo báo cáo của Bộ KH&CN, đến ngày 30/5/2026, lực lượng chức năng trên cả nước đã phát hiện 2.036 vụ việc có dấu hiệu xâm phạm quyền SHTT. Trong đó, 1.616 vụ đã bị xử lý hành chính với tổng số tiền phạt gần 17,9 tỷ đồng; giá trị hàng hóa vi phạm bị xử lý hơn 115,5 tỷ đồng; trên 1.600 tổ chức, cá nhân bị xử lý theo quy định.
Công tác đấu tranh trên môi trường số được đẩy mạnh với 1.073 website vi phạm bị ngăn chặn truy cập, gồm 263 website phim lậu, 177 website truyện lậu, 612 trang phát sóng truyền hình trái phép và 21 website kinh doanh có dấu hiệu xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp.
Trong lĩnh vực hình sự, các cơ quan chức năng đã khởi tố 44 vụ án liên quan đến hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ; 43 vụ được phê duyệt quyết định khởi tố, 5 vụ đã truy tố và 4 vụ được đưa ra xét xử.
Vi phạm liên quan đến nhãn hiệu và chỉ dẫn địa lý tiếp tục chiếm tỷ lệ lớn nhất với 1.587 vụ, tương đương hơn 98% tổng số vụ xử lý hành chính. Các vụ việc liên quan đến quyền tác giả và quyền liên quan là 27 vụ.
Triệt phá nhiều vụ việc lớn trên môi trường mạng
Bộ KH&CN cho biết các bộ, ngành và địa phương đã triển khai đồng bộ các nhiệm vụ được giao theo Công điện số 38/CĐ-TTg, góp phần nâng cao hiệu quả thực thi quyền SHTT.
Bộ Công an đã phát hiện, xác minh 148 vụ việc có dấu hiệu vi phạm, xử lý 128 vụ và khởi tố 44 vụ án hình sự. Nhiều đường dây vi phạm nghiêm trọng trên không gian mạng đã bị triệt phá, trong đó có các trang phát sóng bóng đá trái phép như CakhiaTV, Rakhoi TV. Tổng giá trị hàng hóa vi phạm bị thu giữ hơn 28 tỷ đồng.
Lực lượng công an cũng đóng vai trò nòng cốt trong việc ngăn chặn hơn 1.000 website vi phạm bản quyền và quyền sở hữu công nghiệp.
Bộ Công Thương và các địa phương đã xử lý 1.520 vụ vi phạm về sở hữu công nghiệp, chủ yếu là hành vi giả mạo nhãn hiệu. Tổng số tiền xử phạt hành chính đạt trên 15 tỷ đồng, giá trị hàng hóa vi phạm bị xử lý hơn 12 tỷ đồng.
So với cùng kỳ tháng 5/2025, số vụ xử lý tăng 370,6%, số tiền xử phạt tăng 314,8% và giá trị tang vật bị xử lý tăng 827,5%, vượt xa mục tiêu tăng tối thiểu 20% được giao tại Công điện số 38.
Một số địa phương đạt kết quả nổi bật như Hà Nội với 340 vụ xử lý và TP. Hồ Chí Minh với 234 vụ. Hai địa phương này chiếm khoảng 35,6% tổng số vụ việc được xử lý trên toàn quốc.
Theo đánh giá của Bộ KH&CN, các lực lượng chức năng đã chuyển mạnh từ bị động sang chủ động phát hiện, ngăn chặn và xử lý vi phạm; công tác phối hợp liên ngành được cải thiện rõ rệt, góp phần nâng cao hiệu quả thực thi pháp luật.
Tuy nhiên, tình trạng buôn bán hàng giả, hàng nhái, hàng xâm phạm quyền SHTT vẫn diễn ra tại một số chợ truyền thống, trung tâm thương mại và trên các nền tảng thương mại điện tử.
Mở đợt cao điểm mới, tăng tối thiểu 20% số vụ xử lý
Kết luận hội nghị, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng ghi nhận những kết quả tích cực bước đầu sau hơn 3 tuần triển khai Công điện số 38/CĐ-TTg, đồng thời biểu dương các lực lượng chức năng, cơ quan báo chí và truyền thông đã tích cực tham gia đấu tranh, tuyên truyền về bảo vệ quyền SHTT.
Phó Thủ tướng nhấn mạnh những kết quả đạt được mới chỉ là bước đầu. Công tác bảo vệ và thực thi quyền SHTT vẫn còn nhiều khó khăn, thách thức, đòi hỏi các bộ, ngành, địa phương tiếp tục hành động quyết liệt hơn trong thời gian tới.
Phó Thủ tướng yêu cầu các bộ trưởng, thủ trưởng cơ quan ngang bộ và chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố tiếp tục thực hiện nghiêm Chỉ thị số 02/CT-TTg ngày 30/1/2026 và Công điện số 38/CĐ-TTg; đồng thời mở đợt cao điểm mới về đấu tranh phòng, chống xâm phạm quyền SHTT.
Các bộ, ngành, địa phương phải rà soát, hoàn thiện kế hoạch hành động; phân công rõ trách nhiệm, tiến độ và kết quả đầu ra. Toàn hệ thống phấn đấu tăng ít nhất 20% số vụ phát hiện, xử lý vi phạm về SHTT so với năm 2025 trên tất cả các khâu từ thanh tra, kiểm tra đến điều tra, truy tố và xét xử.
"Đây không chỉ là yêu cầu trong nước mà còn là cơ sở để Việt Nam khẳng định với các đối tác quốc tế quyết tâm và hiệu quả thực chất trong bảo vệ quyền SHTT", Phó Thủ tướng nhấn mạnh.
Bộ KH&CN xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia về thực thi quyền SHTT
Phó Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành khẩn trương rà soát toàn bộ hệ thống pháp luật liên quan đến thực thi quyền SHTT; nghiên cứu điều chỉnh mức xử phạt hành chính theo hướng tăng tính răn đe; hoàn thành việc nhận diện các bất cập về thể chế trong năm 2026 để xây dựng lộ trình sửa đổi phù hợp.
Bộ KH&CN được giao chủ trì xây dựng Cơ sở dữ liệu quốc gia về thực thi quyền SHTT theo hướng đồng bộ, hiện đại và kết nối liên thông giữa các cơ quan, phấn đấu đưa vào vận hành trong năm 2026.
Bộ cũng cần đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, tạo thuận lợi cho DN và người dân trong đăng ký bảo hộ quyền sở hữu công nghiệp; tăng cường hướng dẫn các biện pháp tự bảo vệ quyền SHTT.
Đối với Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Phó Thủ tướng yêu cầu rà soát các quy định về quyền tác giả, quyền liên quan; tăng cường xử lý các hành vi sao chép, khai thác trái phép tác phẩm trên môi trường số; đồng thời đẩy mạnh công tác tuyên truyền nâng cao nhận thức xã hội về SHTT.
Bộ Công an tiếp tục đẩy mạnh điều tra, xử lý các vụ việc nghiêm trọng; tăng cường áp dụng các biện pháp hình sự đối với những trường hợp đủ điều kiện khởi tố.
Bộ Công Thương chỉ đạo lực lượng quản lý thị trường mở các đợt kiểm tra chuyên đề, tập trung xử lý hàng giả, hàng nhái, hàng xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp và các hành vi vi phạm trên thương mại điện tử.
Phó Thủ tướng cũng yêu cầu chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố trực tiếp chỉ đạo công tác thực thi quyền SHTT trên địa bàn; thành lập tổ công tác liên ngành và xây dựng cơ chế phối hợp hiệu quả. Kết quả thực hiện sẽ là tiêu chí quan trọng để đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ của từng địa phương.
Khẳng định quyết tâm của Chính phủ trong bảo vệ quyền SHTT, Phó Thủ tướng bày tỏ tin tưởng rằng với sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị, công tác thực thi quyền SHTT sẽ có chuyển biến rõ nét từ nay đến cuối năm 2026, góp phần bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của DN, người dân, đồng thời nâng cao uy tín quốc gia trong hội nhập quốc tế./.