Hải Phòng đối thoại doanh nghiệp, tháo gỡ “điểm nghẽn” tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng
Hội nghị đối thoại giữa Sở Khoa học và Công nghệ Hải Phòng và doanh nghiệp tập trung tháo gỡ khó khăn trong lĩnh vực tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng, cập nhật quy định mới và thúc đẩy cải cách thủ tục, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh và hội nhập thị trường quốc tế.
Tiêu chuẩn - đo lường - chất lượng: Từ công cụ quản lý đến nền tảng cạnh tranh
Chiều 22/4/2026, Sở Khoa học và Công nghệ Hải Phòng tổ chức Hội nghị đối thoại, giải quyết kiến nghị của doanh nghiệp trong lĩnh vực tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng (TCĐLCL).
Sự kiện thu hút sự tham gia của đại diện Ủy ban TCĐLCL Quốc gia, các sở, ngành, địa phương cùng đông đảo doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh trên địa bàn.
Phát biểu khai mạc, ông Nguyễn Cao Thắng, Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ Hải Phòng nhấn mạnh, TCĐLCL ngày nay không còn chỉ là công cụ phục vụ quản lý nhà nước mà đã trở thành nền tảng cốt lõi giúp doanh nghiệp phát triển bền vững. Trong bối cảnh thành phố đang chuyển đổi mô hình tăng trưởng, hướng tới quản trị chất lượng theo chuẩn mực quốc tế, việc nâng cao năng lực trong lĩnh vực này là yêu cầu cấp thiết.
Theo ông Thắng, hội nghị là diễn đàn đối thoại trực tiếp, cởi mở, giúp cơ quan quản lý kịp thời nắm bắt những khó khăn, vướng mắc từ thực tiễn sản xuất - kinh doanh. Trên cơ sở đó, các giải pháp hỗ trợ sẽ được xây dựng theo hướng sát nhu cầu, thực chất hơn, lấy doanh nghiệp làm trung tâm.
Hoàn thiện thể chế: “Đòn bẩy” tháo gỡ rào cản cho doanh nghiệp
Một trong những nội dung trọng tâm của hội nghị là phổ biến các văn bản pháp luật mới liên quan đến tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật và chất lượng sản phẩm, hàng hóa.
Tại chương trình, ông Nguyễn Nam Hải, Chủ tịch Ủy ban TCĐLCL Quốc gia đã phổ biến những nội dung trọng tâm của Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tiêu chuẩn và Quy chuẩn kỹ thuật (Luật số 70/2025/QH15) và Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chất lượng sản phẩm, hàng hóa (Luật số 78/2025/QH15); cùng các Nghị định liên quan như: Nghị định số 22/2026/NĐ-CP, Nghị định số 36/2026/NĐ-CP và Nghị định số 37/2026/NĐ-CP.
Những điểm mới trong hệ thống văn bản pháp luật này được đánh giá có tác động trực tiếp đến hoạt động sản xuất, kinh doanh, góp phần tháo gỡ nhiều vướng mắc, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho doanh nghiệp phát triển. Đặc biệt, các quy định mới hướng đến việc minh bạch hóa quy trình quản lý, đơn giản hóa thủ tục hành chính và tăng cường áp dụng công nghệ trong giám sát chất lượng.
Bên cạnh đó, doanh nghiệp cũng được tiếp cận Kế hoạch tổng thể nâng cao năng suất và chất lượng của thành phố Hải Phòng giai đoạn 2026 - 2030. Kế hoạch này đặt trọng tâm vào việc ứng dụng khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, hướng tới xây dựng hệ sinh thái chất lượng hiện đại, minh bạch.
Tháo “điểm nghẽn” để mở “đường băng” tăng trưởng
Phần đối thoại trực tiếp ghi nhận nhiều ý kiến thẳng thắn từ cộng đồng doanh nghiệp. Một trong những vấn đề nổi bật là khó khăn trong việc cập nhật kịp thời các quy chuẩn kỹ thuật mới.
Nhiều doanh nghiệp cho biết hệ thống văn bản pháp luật còn phân tán, thay đổi nhanh, trong khi việc tiếp cận thông tin chưa thực sự thuận tiện. Điều này dẫn đến tình trạng bị động trong sản xuất, thậm chí phát sinh chi phí do phải điều chỉnh lại quy trình.
Bên cạnh đó, quy trình đánh giá sự phù hợp, chứng nhận hợp chuẩn, hợp quy vẫn còn mất nhiều thời gian, gây ảnh hưởng đến tiến độ đưa sản phẩm ra thị trường. Một số doanh nghiệp cũng phản ánh việc kết nối, khai thác dữ liệu về tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng còn hạn chế, thiếu tính liên thông.
Đáng chú ý, trong bối cảnh chuyển đổi số, nhiều doanh nghiệp đề xuất sớm hoàn thiện các nền tảng số trong quản lý TCĐLCL, cho phép tra cứu thông tin nhanh chóng, chính xác. Đồng thời, nhu cầu được đào tạo, tập huấn chuyên sâu về các quy định mới, đặc biệt trong lĩnh vực xuất khẩu, cũng được nhấn mạnh.
Trước các kiến nghị, đại diện Ủy ban TCĐLCL Quốc gia và Sở Khoa học và Công nghệ Hải Phòng đã trực tiếp giải đáp, làm rõ từng vấn đề.
Nhiều nội dung chuyên sâu như quy trình công bố hợp chuẩn, hợp quy; điều kiện đăng ký hoạt động thử nghiệm; quy định về nhãn hàng hóa; quản lý rủi ro trong kiểm tra chất lượng… đã được phân tích cụ thể, giúp doanh nghiệp hiểu rõ và áp dụng đúng quy định.
Đáng chú ý, cơ quan quản lý khẳng định sẽ tiếp tục đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính theo hướng đơn giản, minh bạch, giảm chi phí tuân thủ cho doanh nghiệp. Đây được xem là một trong những giải pháp then chốt để cải thiện môi trường kinh doanh.
Song song với đó, việc chuẩn hóa và số hóa hệ thống dữ liệu TCĐLCL sẽ được đẩy mạnh. Khi hoàn thiện, hệ thống này sẽ cho phép doanh nghiệp tra cứu thông tin nhanh chóng, kết nối dữ liệu liên thông giữa các cơ quan quản lý, qua đó nâng cao hiệu quả giám sát và hỗ trợ.
Theo các chuyên gia, trong bối cảnh toàn cầu hóa, tiêu chuẩn và chất lượng chính là “ngôn ngữ chung” của thị trường quốc tế. Doanh nghiệp muốn tham gia sâu vào chuỗi cung ứng toàn cầu buộc phải đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe về kỹ thuật, môi trường, an toàn và truy xuất nguồn gốc.
Mặt khác, việc Việt Nam liên tục hoàn thiện hệ thống pháp luật về TCĐLCL là tín hiệu tích cực, giúp doanh nghiệp tiệm cận chuẩn mực quốc tế. Tuy nhiên, thách thức lớn nằm ở khâu thực thi, đặc biệt là năng lực tiếp cận và áp dụng của doanh nghiệp, nhất là doanh nghiệp nhỏ và vừa.
Các chuyên gia cũng nhấn mạnh vai trò của chuyển đổi số trong lĩnh vực này. Khi dữ liệu được số hóa và kết nối, doanh nghiệp không chỉ dễ dàng tuân thủ quy định mà còn có thể tối ưu hóa quy trình sản xuất, nâng cao năng suất và chất lượng.
Từ góc độ quản lý, đại diện Sở Khoa học và Công nghệ Hải Phòng cho biết, trong giai đoạn 2026 - 2030, thành phố sẽ tập trung triển khai các chương trình nâng cao năng suất, chất lượng theo hướng lấy doanh nghiệp làm trung tâm.
Các chính sách hỗ trợ sẽ được thiết kế bám sát nhu cầu thực tế, từ tư vấn, đào tạo đến hỗ trợ đổi mới công nghệ. Đồng thời, việc xây dựng hệ sinh thái quản lý chất lượng hiện đại, minh bạch, có khả năng truy xuất và giám sát theo thời gian thực cũng là mục tiêu trọng tâm. Qua đó, hình thành một hệ thống quản lý chất lượng đồng bộ, hiệu quả.
Hội nghị đối thoại lần này không chỉ dừng lại ở việc giải quyết các vướng mắc cụ thể mà còn góp phần định hình cách tiếp cận mới trong quản lý TCĐLCL. Việc tăng cường đối thoại trực tiếp, lắng nghe ý kiến doanh nghiệp được xem là bước đi quan trọng, giúp chính sách đi vào thực tiễn. Đồng thời, đây cũng là cơ hội để doanh nghiệp nâng cao nhận thức, chủ động thích ứng với các yêu cầu mới.
Trong dài hạn, khi các “điểm nghẽn” về TCĐLCL được tháo gỡ, doanh nghiệp sẽ có điều kiện nâng cao năng lực cạnh tranh, mở rộng thị trường, tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.
Có thể thấy, TCĐLCL không còn là “hậu kiểm” mà đã trở thành “tiền đề” cho phát triển. Hội nghị đối thoại tại Hải Phòng là minh chứng cho nỗ lực đồng hành giữa cơ quan quản lý và doanh nghiệp trong việc tháo gỡ rào cản, tạo lập môi trường kinh doanh thuận lợi. Khi thể chế được hoàn thiện, thủ tục được đơn giản hóa, dữ liệu được số hóa và doanh nghiệp được hỗ trợ đúng, trúng nhu cầu, lĩnh vực TCĐLCL sẽ thực sự trở thành “đòn bẩy” giúp kinh tế địa phương bứt phá./.