Hội nghị thường niên 4V1M năm 2026: Kết nối nguồn lực triển khai Nghị quyết Đại hội XIV

Tham dự hội nghị có hơn 150 đại biểu đến từ 5 đơn vị trong chương trình phối hợp công tác 4V1M, cùng đại diện các cơ quan quản lý, viện nghiên cứu, trường đại học và chuyên gia trong lĩnh vực khoa học công nghệ (KHCN), đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Diễn đàn thúc đẩy hợp tác liên ngành

Mô hình hợp tác 4V1M - liên kết giữa Bộ KH&CN với hai Viện Hàn lâm và hai Đại học Quốc gia - tiếp tục khẳng định là một cấu trúc hợp tác chiến lược, có vai trò quan trọng trong việc quy tụ, kết nối và phát huy tối đa nguồn lực trí tuệ quốc gia.

Hội nghị là diễn đàn để các bên cùng chia sẻ kết quả nghiên cứu, đánh giá khó khăn trong quá trình triển khai nhiệm vụ KH&CN, đồng thời trao đổi các định hướng hợp tác nhằm thúc đẩy liên thông viện - trường - doanh nghiệp.

Đây là hoạt động có ý nghĩa quan trọng nhằm tăng cường phối hợp giữa cơ quan quản lý nhà nước với các trung tâm nghiên cứu, đào tạo lớn của cả nước; đồng thời phát huy hiệu quả nguồn lực khoa học công nghệ, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội trong giai đoạn mới.

Thông qua các tham luận và nội dung thảo luận trọng tâm, hội nghị tập trung làm rõ nhiều vấn đề then chốt như: Phát triển phòng thí nghiệm trọng điểm gắn với hệ sinh thái đổi mới sáng tạo quốc gia; kết quả và triển vọng của mô hình liên kết “3 Nhà”; cách tiếp cận hệ thống trong phát triển công nghệ chiến lược; giải pháp nâng cao năng lực công bố quốc tế; cũng như yêu cầu hoàn thiện thể chế và phân bổ hiệu quả nguồn lực cho KH&CN, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Tập trung vào đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số

Tại hội nghị, các đại biểu tập trung trao đổi về định hướng hợp tác trong thời gian tới, đặc biệt là các giải pháp thúc đẩy đổi mới sáng tạo, phát triển KH&CN, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và đẩy mạnh chuyển đổi số, yêu cầu tăng cường đầu tư có trọng tâm, trọng điểm cho các lĩnh vực công nghệ nền tảng, đồng thời thúc đẩy liên kết giữa nghiên cứu cơ bản và nghiên cứu ứng dụng nhằm nâng cao hiệu quả triển khai các nhiệm vụ KH&CN phục vụ phát triển kinh tế - xã hội.

Các nội dung thảo luận cũng tập trung làm rõ vai trò của hệ thống phòng thí nghiệm trọng điểm trong việc hình thành các nhóm nghiên cứu mạnh, phát triển công nghệ lõi và tạo nền tảng cho đổi mới sáng tạo quốc gia.

Các ý kiến cho rằng, cần tiếp tục hoàn thiện cơ chế vận hành, tăng cường chia sẻ nguồn lực, khai thác hiệu quả cơ sở vật chất và nâng cao năng lực nghiên cứu, hướng tới xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo gắn với nhu cầu thực tiễn.

Đồng thời, cần tiếp tục hoàn thiện thể chế, cơ chế chính sách nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động nghiên cứu khoa học, tăng cường liên kết giữa viện nghiên cứu, trường đại học với doanh nghiệp để thúc đẩy ứng dụng và thương mại hóa kết quả nghiên cứu, hoàn thiện cơ chế vận hành, tăng cường chia sẻ nguồn lực, khai thác hiệu quả cơ sở vật chất và nâng cao năng lực nghiên cứu, hướng tới xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo gắn với nhu cầu thực tiễn.

Phát huy vai trò khoa học xã hội và nhân văn

Một nội dung được nhấn mạnh tại hội nghị là vai trò ngày càng rõ nét của khoa học xã hội và nhân văn trong mô hình hợp tác 4V1M.

Nhiều ý kiến nhấn mạnh, khoa học xã hội không chỉ cung cấp luận cứ khoa học phục vụ hoạch định chính sách, mà còn đóng vai trò quan trọng trong đánh giá tác động xã hội của các chương trình KH&CN và chuyển đổi số, góp phần xây dựng đồng thuận xã hội, củng cố niềm tin và khát vọng phát triển đất nước.

Các đại biểu cũng đề cập đến yêu cầu tăng cường gắn kết nghiên cứu khoa học xã hội và nhân văn với các lĩnh vực KH&CN mũi nhọn nhằm nâng cao chất lượng tri thức, mở rộng khả năng hội nhập, gia tăng sức lan tỏa quốc tế của khoa học Việt Nam.

Thống nhất phương hướng hợp tác trong thời gian tới

Phát biểu chỉ đạo tại hội nghị, Bộ trưởng Bộ KH&CN Nguyễn Mạnh Hùng nhấn mạnh, mô hình hợp tác 4V1M cần được xác lập rõ là lực lượng chủ lực quốc gia trong phát triển KH, CN, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Bộ trưởng cho rằng, với vai trò chủ lực, 4V1M phải được đầu tư tương xứng, có trọng tâm, trọng điểm và đủ dài hạn nhằm tạo ra những giá trị mới, có sức lan tỏa đối với phát triển kinh tế - xã hội đất nước.

Bộ trưởng Bộ KH&CN cũng chỉ rõ, hợp tác trong khuôn khổ 4V1M không chỉ dừng ở trao đổi học thuật hay tổng kết hoạt động, mà cần chuyển mạnh sang hành động thực chất, xây dựng các chương trình, nhiệm vụ cụ thể, có mục tiêu rõ ràng và sản phẩm đầu ra đo đếm được.

Trong đó, hai Viện Hàn lâm và hai Đại học Quốc gia cần phát huy vai trò nòng cốt trong nghiên cứu, phát triển công nghệ, đào tạo nhân lực chất lượng cao và tư vấn chính sách chiến lược. Đồng thời, Bộ trưởng nhấn mạnh tinh thần đồng hành, chia sẻ và tin cậy là nền tảng quan trọng để mô hình 4V1M phát huy hiệu quả lâu dài.

Kết thúc hội nghị, các đại biểu thống nhất tiếp tục đẩy mạnh phối hợp triển khai các nhiệm vụ KH&CN trọng điểm, tăng cường chia sẻ nguồn lực và kết quả nghiên cứu, đồng thời phát huy vai trò của các viện hàn lâm và đại học quốc gia trong đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao.

Hội nghị thường niên 4V1M năm 2026 được đánh giá là diễn đàn quan trọng, góp phần kết nối nguồn lực nghiên cứu, thúc đẩy hợp tác liên ngành và liên cơ quan, tạo động lực mới cho phát triển KH, CN, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, góp phần triển khai hiệu quả Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng./.

NMK