Khởi động dự án RECAF 102,5 triệu USD bảo vệ rừng và sinh kế nông thôn
Việt Nam phối hợp với Quỹ Phát triển Nông nghiệp Quốc tế (IFAD) và Quỹ Khí hậu Xanh (GCF) vừa chính thức khởi động Dự án RECAF trị giá 102,5 triệu USD, nhằm ứng phó với phát thải khí nhà kính, bảo vệ các hệ sinh thái rừng quan trọng, thúc đẩy nông nghiệp bền vững và cải thiện sinh kế nông thôn tại khu vực Tây Nguyên và Duyên hải Nam Trung Bộ.

Dự án Giảm thiểu khí thải ở khu vực Tây Nguyên và Duyên hải Nam Trung Bộ Việt Nam nhằm góp phần thực hiện các mục tiêu của Chương trình hành động quốc gia REDD+ (RECAF) được triển khai trong bối cảnh phát thải CO₂ bình quân đầu người của Việt Nam tăng từ 0,79 tấn năm 2000 lên 3,81 tấn năm 2018.
Tại Tây Nguyên, tình trạng mất rừng trên diện rộng đã làm gia tăng rủi ro khí hậu, suy giảm độ phì nhiêu đất và ảnh hưởng tiêu cực tới năng suất nông nghiệp. Đặc biệt ở Đắk Lắk, vùng sản xuất cà phê trọng điểm của cả nước, dễ bị tổn thương trước các áp lực môi trường này.
RECAF tập trung hỗ trợ nông dân áp dụng các mô hình nông lâm kết hợp thích ứng biến đổi khí hậu, tăng cường bảo vệ rừng tự nhiên và phát triển các chuỗi giá trị không gây mất rừng. Dự án do Bộ Nông nghiệp và Môi trường (NN&MT) chủ trì, phối hợp với UBND các tỉnh Đắk Lắk, Gia Lai, Lâm Đồng và Khánh Hòa, với nguồn tài trợ từ IFAD và GCF.
Trong 6 năm thực hiện, RECAF dự kiến giảm phát thải khoảng 6,68 triệu tấn CO₂ tương đương, thông qua chuyển đổi 145.000 ha đất lâm nghiệp sang các hệ thống nông lâm kết hợp bền vững và bảo vệ 500.000 ha rừng tự nhiên có giá trị cao.
Dự án dự kiến mang lại lợi ích trực tiếp cho 420.000 người và cải thiện sinh kế cho hơn 1 triệu người hưởng lợi gián tiếp, góp phần thực hiện các cam kết khí hậu quốc gia, hỗ trợ an ninh lương thực và thu nhập nông thôn.
Tại lễ khởi động, ông Nguyễn Minh Huấn, Giám đốc Sở NN&MT tỉnh Đắk Lắk, nhấn mạnh việc kết hợp bảo vệ rừng với nông nghiệp bền vững sẽ giúp nâng cao thu nhập cho nông dân và gìn giữ tài nguyên rừng lâu dài.
Ông Frew Behabtu, Quyền Giám đốc Quốc gia IFAD tại Việt Nam, khẳng định RECAF mong muốn cùng Việt Nam trong việc gắn kết hành động khí hậu với phát triển nông thôn. Dự án cũng thúc đẩy hợp tác giữa nông dân, khu vực tư nhân và chính quyền địa phương, chú trọng phụ nữ, thanh niên và đồng bào dân tộc thiểu số.

Đại diện GCF cho biết RECAF cho thấy tài chính khí hậu có thể tạo ra tác động môi trường và kinh tế - xã hội bền vững, trong khi Bộ Tài chính đánh giá cao mô hình kết hợp vốn vay ưu đãi của IFAD và viện trợ không hoàn lại của GCF, góp phần giảm áp lực ngân sách và tối đa hóa hiệu quả phát triển.
Đánh giá về cấu trúc tài chính của dự án, bà Nguyễn Thị Diệu Trinh, Phó Cục trưởng Cục Quản lý nợ và Kinh tế đối ngoại - Bộ Tài chính nhận định: “Việc kết hợp hiệu quả giữa vốn vay ưu đãi của IFAD và viện trợ không hoàn lại của GCF thể hiện cách tiếp cận tài chính phát triển hiện đại, giúp duy trì tính ưu đãi của nguồn vốn, giảm áp lực ngân sách, đồng thời tối đa hóa tác động phát triển tại các địa bàn khó khăn”.

Bà Nguyễn Thị Diệu Trinh nhấn mạnh RECAF là minh chứng cho mối quan hệ hợp tác tin cậy, hiệu quả và ngày càng đi vào chiều sâu giữa Chính phủ Việt Nam và IFAD.
RECAF cũng chú trọng thúc đẩy quan hệ đối tác giữa nông dân, khu vực tư nhân và chính quyền địa phương nhằm cải thiện khả năng tiếp cận thị trường, hạ tầng và công nghệ sản xuất bền vững cho các hộ sản xuất nhỏ. Các nhóm dễ bị tổn thương trước biến đổi khí hậu như phụ nữ, thanh niên và đồng bào dân tộc thiểu số được đặt ở vị trí trung tâm của các hoạt động dự án.
Thông qua dự án RECAF, các cam kết khí hậu của Việt Nam tiếp tục được chuyển hóa thành các khoản đầu tư cụ thể, góp phần bảo vệ rừng, củng cố kinh tế nông thôn và xây dựng sinh kế bền vững, phù hợp với định hướng phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo trong NN&MT hiện nay.

Được biết trong hơn 30 năm qua, IFAD là đối tác lâu dài của Việt Nam, đã tài trợ 16 dự án với tổng vốn trên 670 triệu USD, mang lại lợi ích cho hơn 500.000 hộ gia đình nông thôn./.