Truyền thông

Thị trường máy tính toàn cầu đối mặt chu kỳ suy giảm mới

Hạnh Tâm • 16/11/2026 09:32

Báo cáo mới nhất từ IDC cho thấy thị trường máy tính cá nhân (PC) toàn cầu trong quý III/2026 đã giảm tới 20,1% so với cùng kỳ năm trước. Dù các ông lớn công nghệ rầm rộ quảng bá dòng máy tính tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI PC), mức giá đắt đỏ vẫn khiến dòng sản phẩm này chưa đủ sức kích cầu thị trường.

Giá linh kiện tăng, thị trường PC chịu áp lực kép

Giá PC hiện đã ở mức cao do nguồn cung hạn chế cùng chi phí linh kiện và bộ nhớ tăng vọt. Những căng thẳng địa chính trị và sự bất ổn của nền kinh tế toàn cầu sẽ càng khiến tình hình trở nên khó khăn hơn.

Theo các chuyên gia phân tích của IDC, triển vọng thị trường PC từ cuối năm 2026 sang năm 2027 có thể tiếp tục xấu đi. Kinh tế suy yếu đang khiến nhu cầu mua sắm giảm, trong khi giá bán cao và nguồn cung hạn chế làm cho thị trường thêm khó khăn.

a1.png

Theo số liệu từ IDC, quý III năm 2026 đã chứng kiến mức sụt giảm kỷ lục của các hãng PC khi tổng sản lượng xuất xưởng toàn cầu lao dốc tới 20,1% so với cùng kỳ năm ngoái.

Trước đó, các đại lý đã gom một lượng lớn hàng tồn từ đầu năm để đón đầu đợt tăng giá linh kiện. Bước sang quý 3, ưu tiên hàng đầu của họ là xả kho. Tuy nhiên, họ lại vấp phải "bức tường" sức mua chạm đáy từ thị trường.

Ông Jitesh Ubrani, Giám đốc nghiên cứu tại IDC, cho biết: "Các kênh phân phối hiện đang lo ngại về việc ôm quá nhiều hàng tồn kho khi bước vào một thị trường mà giá cao đang kìm hãm nhu cầu".

Trong số hàng tồn kho hiện có, rất khó tìm thấy các mẫu PC giá rẻ. Để bù đắp cho doanh thu sụt giảm do sản lượng bán ra ít, các hãng sản xuất lớn như HP đang chủ động thay đổi cơ cấu sản phẩm bằng cách dồn lực bán các dòng máy cao cấp với giá đắt hơn.

Máy tính tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI PC) chưa tạo được động lực phục hồi nhu cầu

Chuyên gia phân tích Jack Gold từ Công ty J. Gold Associates nhận định: “Những doanh nghiệp đã mua PC mới từ sớm để đón đầu đợt tăng giá và hiện đang tạm dừng mua sắm".

Để kích cầu, các ông lớn công nghệ đang rầm rộ quảng bá cho dòng AI PC, những mẫu máy tính tích hợp phần cứng xử lý trí tuệ nhân tạo. CEO Satya Nadella của Microsoft cho biết AI PC chiếm 40% tổng lượng máy tính xuất xưởng của hãng. Trong khi đó, HP cũng ghi nhận AI PC chiếm 46% lượng máy tính xuất xưởng của hãng trong quý tài chính vừa qua.

Câu hỏi lớn đặt ra là, liệu các dòng AI PC này có thực sự mang lại giá trị sử dụng hay không. HP đang triển khai phần mềm AI chạy trực tiếp trên thiết bị (on-device AI) mang tên HP IQ nhằm nâng cao trải nghiệm người dùng. Ông Ketan Patel, Chủ tịch mảng hệ thống cá nhân của HP cho biết, các máy tính HP còn được trang bị công cụ bảo mật dựa trên AI từ Wolf Security, giúp ngăn chặn các cuộc xâm nhập ở cấp độ BIOS.

Nhiều chuyên gia phân tích chỉ ra rằng các doanh nghiệp đang cố tình kéo dài chu kỳ thay mới máy tính (thường từ 3-4 năm/lần). Lý do rất đơn giản là vì phần lớn ứng dụng AI hiện nay vẫn chạy trên đám mây. Doanh nghiệp thà dồn tiền đầu tư vào hạ tầng đám mây hơn là mua dàn PC mới đắt đỏ.

Để giải bài toán này, các nhà sản xuất phần cứng hiện đang chế tạo những mẫu máy tính mạnh mẽ hơn nữa được gọi là "AI PC có khả năng tự hành" (agentic AI PCs), giúp cắt giảm chi phí token nhờ khả năng xử lý AI ngay trên thiết bị. Microsoft gọi dòng phần cứng này là "Builder PC".

Các dòng AI PC có khả năng tự hành được trang bị GPU mạnh mẽ hơn, cho phép vận hành các mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) cao cấp và giảm thiểu chi phí token trên đám mây. Tuy nhiên, giá của những chiếc máy tính này, chẳng hạn như Surface Laptop Ultra của Microsoft hay máy trạm di động ZBook Ultra G3a của HP đều vượt mức 2.500 USD. Đây có thể là mức giá quá cao đối với các doanh nghiệp đang gặp khó khăn về tài chính.

Lenovo tiếp tục dẫn đầu thị trường PC toàn cầu

Dù AI PC có khả năng tự hành mang lại tiềm năng giảm chi phí xử lý AI, nhưng theo chuyên gia phân tích Bob O’Donnell từ Technalysis Research, việc công nghệ này có thực sự tạo ra sự thay đổi căn bản đối với thị trường PC hay không vẫn còn là vấn đề cần được kiểm chứng.

Theo bảng xếp hạng của IDC trong quý III/2026, Lenovo tiếp tục giữ vị trí dẫn đầu thị trường PC toàn cầu về lượng máy xuất xưởng. Hãng đạt 14,9 triệu máy, giảm 22,6% so với cùng kỳ năm trước, tương ứng 23,8% thị phần.

HP đứng ở vị trí thứ hai với 10,3 triệu máy xuất xưởng, giảm 30,9% so với cùng kỳ năm trước, và chiếm 16,5% thị phần.

Dell đứng thứ ba với 7,6 triệu máy xuất xưởng, giảm 25% so với cùng kỳ năm ngoái. Apple có kết quả khả quan hơn so với các đối thủ chạy Windows khi xuất xưởng 5,9 triệu máy, giảm 11,3% so với cùng kỳ năm trước. Asus cùng các nhà sản xuất PC khác chiếm phần còn lại của thị trường./.

Hạnh Tâm