Bộ GD&ĐT lấy ý kiến dự thảo quy định mới về bổ nhiệm, miễn nhiệm giáo sư, phó giáo sư

Theo Bộ GD&ĐT, Thông tư mới đánh dấu sự chuyển đổi toàn diện từ mô hình quản lý tập trung “Nhà nước công nhận đạt tiêu chuẩn - cơ sở bổ nhiệm” sang mô hình: “Cơ sở giáo dục đại học tự chủ tuyển chọn cạnh tranh vào vị trí việc làm, Nhà nước ban hành chuẩn sàn và thực hiện hậu kiểm theo rủi ro”. Theo đó, dự thảo Thông tư có nhiều chính sách đột phá.

Theo dự thảo, người đứng đầu cơ sở đào tạo quyết định thành lập Hội đồng đánh giá theo ngành, nhóm ngành hoặc theo vị trí chức danh cần tuyển chọn, phù hợp với kế hoạch tuyển chọn đã được phê duyệt. Hội đồng có thể được thành lập theo từng đợt tuyển chọn hoặc định kỳ hằng năm để phục vụ nhiều đợt tuyển chọn. Việc thành lập Hội đồng được thực hiện trên cơ sở đề xuất của Hội đồng khoa học và đào tạo.

Đề cao chất lượng giảng dạy, siết chặt đánh giá học thuật

Dự thảo quy định chuẩn chung và yêu cầu về thành tích tối thiểu được áp dụng thống nhất trên toàn quốc. Các ứng viên đáp ứng chuẩn sàn sẽ được Hội đồng đánh giá, chấm điểm độc lập và xếp hạng để lập danh sách đề xuất tuyển chọn cạnh tranh cho từng vị trí việc làm.

Những quy định này nhằm khắc phục tình trạng “đếm điểm thay cho đánh giá chất lượng, giảng dạy bị xem nhẹ”. Trong đó, trọng số dành cho tiêu chuẩn giảng dạy chiếm tối thiểu 30%.

Đặc biệt, dự thảo bỏ hoàn toàn bảng quy đổi điểm công trình khoa học, chuyển sang đánh giá chất lượng thông qua 5 công trình khoa học tiêu biểu của ứng viên. Để bảo đảm tính khách quan, hồ sơ ứng viên bắt buộc phải được phản biện ẩn danh.

Đối với chức danh GS, hồ sơ được đánh giá bởi 5 chuyên gia, trong đó có ít nhất một chuyên gia quốc tế. Đối với chức danh PGS, số lượng chuyên gia phản biện là 3 người. Dự thảo cũng đưa ra các quy định nghiêm ngặt nhằm kiểm soát xung đột lợi ích và thu hồi quyết định bổ nhiệm nếu phát hiện vi phạm liêm chính học thuật.

Các ứng viên đáp ứng yêu cầu sẽ được xếp hạng trong danh sách đề xuất. Trên cơ sở đó, người đứng đầu cơ sở đào tạo là người quyết định lựa chọn ứng viên.

Dự thảo quy định số lượng GS, PGS tối đa theo từng nhóm ngành, căn cứ vào quy mô đội ngũ giảng viên có trình độ tiến sĩ (TS), kết quả hoạt động khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, cũng như kết quả đào tạo TS của cơ sở giáo dục ĐH trong 3 năm gần nhất.

Việc bổ nhiệm GS, PGS vào các vị trí cơ hữu, đồng cơ hữu và hợp đồng toàn thời gian đối với người đã nghỉ hưu phải bảo đảm tổng số người giữ các chức danh này không vượt quá số lượng tối đa được xác định theo công thức nêu trong dự thảo.

Luân chuyển và thu hút nhân tài

Dự thảo cũng mở rộng cơ hội thu hút nhân lực chất lượng cao. Theo đó, nhà khoa học đã giữ chức danh GS hoặc PGS từ 3 năm trở lên, trong nước hoặc quốc tế, khi chuyển sang cơ sở đào tạo khác không phải chứng minh lại thành tích tối thiểu và không bị tính vào hạn mức cơ bản. Các ĐH trọng điểm có đề án phát triển đẳng cấp quốc tế được tự chủ thu hút GS, PGS nước ngoài ngoài hạn mức.

Dự thảo Thông tư cũng quy định công khai toàn bộ kế hoạch vị trí, tiêu chí đánh giá, thành viên Hội đồng, điểm số chi tiết và lý do lựa chọn. Bộ GD&ĐT không trực tiếp xét lại từng hồ sơ mà chuyển sang quản trị dữ liệu ngành, đồng thời thực hiện kiểm tra đột xuất khi phát hiện dấu hiệu rủi ro, chẳng hạn như số lượng bổ nhiệm tăng bất thường hoặc có khiếu nại kèm căn cứ.

Đối với đánh giá sau bổ nhiệm và lộ trình chuyển tiếp ổn định, dự thảo quy định chức danh được giao nhiệm vụ cụ thể, theo dõi hằng năm và đánh giá tổng thể theo chu kì 3-5 năm. Trong 3 năm đầu, áp dụng nhịp bổ nhiệm mới tối đa 20%/năm theo lĩnh vực để đảm bảo chất lượng, tránh tăng vọt đột biến./.

AD