TP. Hồ Chí Minh đón đầu cơ hội phát triển ngành công nghiệp bán dẫn
Lần đầu tiên được tổ chức tại TP. Hồ Chí Minh (TP.HCM), Triển lãm SEMIEXPO VIET NAM 2026 về ngành công nghiệp bán dẫn, hứa hẹn mở ra nhiều cơ hội kết nối doanh nghiệp, chuyên gia và các tổ chức quốc tế trong lĩnh vực bán dẫn.
Đào tạo nhân lực đáp ứng yêu cầu ngành bán dẫn
Tại buổi thông tin về SEMIEXPO VIET NAM 2026, do Hiệp hội Bán dẫn Đông Nam Á (SEMI SEA) phối hợp với Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia (Bộ Tài Chính), Sở KH&CN TP.HCM và các đối tác tổ chức ngày 29/10/2026 tại TP.HCM, ông Nguyễn Anh Tuấn, Cục Công nghệ số và trí tuệ nhân tạo, Bộ KH&CN cho rằng, năm 2026 được xem là năm bản lề trong việc triển khai chiến lược phát triển công nghiệp bán dẫn. Định hướng phát triển không chỉ dừng ở việc thu hút đầu tư mà còn hướng đến xây dựng năng lực nội tại, tăng cường hợp tác quốc tế, đồng thời phát triển nguồn nhân lực, hạ tầng nghiên cứu và năng lực chế tạo thử nghiệm.
Từ năm 2024, các trường đại học đã bắt đầu mở rộng chương trình đào tạo chuyên sâu về thiết kế vi mạch và bán dẫn. Quy mô tuyển sinh tại một số cơ sở đạt khoảng 100 - 200 sinh viên mỗi năm. Bên cạnh đào tạo mới, việc đào tạo lại và nâng cao kỹ năng cho đội ngũ kỹ sư đang làm việc trong các lĩnh vực liên quan cũng cần được chú trọng.
Tại TP.HCM, các trường đại học và cơ sở nghiên cứu đang từng bước mở rộng quy mô đào tạo, đầu tư phòng thí nghiệm và tăng cường hợp tác với doanh nghiệp (DN). Trong đó, Đại học Quốc gia TP.HCM là một trong những đơn vị tham gia đào tạo và phát triển nguồn nhân lực cho lĩnh vực này.
TS. Huỳnh Phú Minh Cường, Phó Trưởng ban KH&CN, Đại học Quốc gia TP. HCM (ĐHQG-HCM), cho biết, ĐHQG-HCM đã và đang phát triển các chương trình đào tạo chuyên sâu về thiết kế vi mạch, công nghệ đóng gói chip và chế tạo linh kiện bán dẫn, với quy mô khoảng 1.000 sinh viên đại học, 200 học viên thạc sĩ và hơn 20 nghiên cứu sinh tiến sĩ mỗi năm.
Không chỉ mở rộng quy mô đào tạo, nhà trường còn chú trọng gắn kết chương trình học với nhu cầu thực tế của DN. Sinh viên có cơ hội tham gia thực tập, học kỳ DN, thực hiện đồ án và dự án có sự đồng hành của các đơn vị trong ngành.
Đặc biệt, ĐHQG-HCM đang hoàn thiện Phòng thí nghiệm thiết kế vi mạch dùng chung cấp quốc gia, hướng đến kết hợp đào tạo với nghiên cứu, thử nghiệm và hợp tác cùng DN.
Doanh nghiệp cần tham gia sâu hơn vào đào tạo
TS. Nguyễn Quang Nam, Trường Đại học Bách khoa (ĐHQG-HCM) cho rằng, nhân lực ngành bán dẫn không chỉ cần kiến thức chuyên môn, mà còn phải có kinh nghiệm thực hành và khả năng làm việc với công nghệ thực tế. Trong khi đó, nhà trường khó có thể mô phỏng đầy đủ quy trình, thiết bị và môi trường làm việc tại DN.
Vì vậy, DN cần tham gia sâu hơn vào quá trình đào tạo, thay vì chỉ tiếp nhận sinh viên sau khi tốt nghiệp. Các hình thức hợp tác có thể triển khai gồm tổ chức học kỳ DN, đưa sinh viên tham gia dự án thực tế, phối hợp hướng dẫn đồ án tốt nghiệp và bố trí đội ngũ kỹ sư làm cố vấn chuyên môn.
Theo TS. Nguyễn Quang Nam, việc được tiếp cận thiết bị hiện đại là điều kiện cần, nhưng chưa đủ để hình thành năng lực chuyên môn. Người học phải hiểu nguyên lý, nắm được quy trình, có khả năng đánh giá và từng bước phát triển giải pháp công nghệ. Đây cũng là yêu cầu quan trọng nếu Việt Nam muốn xây dựng đội ngũ kỹ sư có khả năng tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị bán dẫn.
Ở góc độ địa phương, TP.HCM cũng đang thúc đẩy kết nối giữa cơ quan quản lý, trường đại học, viện nghiên cứu và DN nhằm mở rộng cơ hội đào tạo, thực hành cho người học. Ông Nguyễn Hữu Yên, Phó Giám đốc Sở KH&CN TP.HCM, cho biết, Thành phố có lợi thế về hệ thống trường đại học kỹ thuật, các cơ sở nghiên cứu, Khu Công nghệ cao TP.HCM và Công viên phần mềm Quang Trung. Đây là những nền tảng quan trọng để phát triển hệ sinh thái công nghệ, trong đó có lĩnh vực bán dẫn. Thành phố cũng khuyến khích các DN phối hợp với các cơ sở đào tạo trong việc bồi dưỡng, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực.
Triển lãm SEMIEXPO VIET NAM 2026 dự kiến diễn ra tại Thiskyhall Sala, phường An Khánh, TP.HCM từ ngày 3 - 4/12/2026, với khoảng 170 gian hàng, giới thiệu các công nghệ, giải pháp về thiết kế vi mạch, sản xuất, lắp ráp, kiểm thử, đóng gói, thiết bị và vật liệu bán dẫn.
Trong khuôn khổ triển lãm, hội nghị chuyên ngành có các phiên đối thoại, thảo luận về cơ hội tham gia chuỗi cung ứng bán dẫn và phát triển hạ tầng cho các cụm công nghiệp bán dẫn tại Việt Nam. Các chương trình như TalentCONNECT, TECH Zoomers Bootcamp và Flash Mentoring Session cũng tạo cơ hội để sinh viên, nhân sự trẻ kết nối với DN, chuyên gia và lãnh đạo trong ngành./.