Ninh Bình: Thúc đẩy du lịch có trách nhiệm gắn với bảo tồn di sản và tăng trưởng xanh
Hội thảo quốc tế Du lịch có trách nhiệm Ninh Bình 2026 dự kiến diễn ra từ ngày 25 đến 29/10/2026, hướng tới tìm kiếm các giải pháp hài hòa giữa phát triển kinh tế du lịch, bảo tồn di sản và bảo vệ môi trường. Sự kiện đồng thời thúc đẩy hợp tác giữa cơ quan quản lý, giới khoa học, doanh nghiệp và cộng đồng trong phát triển du lịch xanh, bền vững.
Trong khuôn khổ Diễn đàn Nhân văn Mùa thu 2026, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội phối hợp với Mạng lưới Responsible Borneo (REBORN), Trường Đại học Văn hóa Hà Nội và Khu du lịch Quốc gia Tam Chúc tổ chức Hội thảo quốc tế Du lịch có trách nhiệm (Responsible Tourism Workshop - RTW) Ninh Bình 2026.
Hội thảo có chủ đề “Định vị và phát huy các giá trị di sản tại Ninh Bình: Lập kế hoạch có sự tham gia và đồng sáng tạo nội dung thông qua Du lịch có Trách nhiệm”. Sự kiện dự kiến quy tụ hơn 70 đại biểu, gồm 30 học giả, chuyên gia quốc tế đến từ 10 quốc gia và 40 đại biểu Việt Nam.
Các đơn vị đồng hành còn có Viện Bảo tồn và Phát triển Văn hóa Truyền thống, Sở Du lịch tỉnh Ninh Bình, Mạng lưới SEARA và Nhà xuất bản Emerald Publishing (Anh). Mạng lưới REBORN do GS.TS. Hiram Ting lãnh đạo tham gia với vai trò đồng tổ chức.
Hội thảo tập trung giải quyết bài toán cân bằng giữa khai thác tiềm năng du lịch và bảo tồn các giá trị di sản, đặc biệt tại Tràng An, Cúc Phương và Vân Long. Đây cũng là hoạt động hướng tới hiện thực hóa Nghị quyết số 26/NQ-CP và hưởng ứng Năm Quốc tế về Du lịch Bền vững và Tái tạo 2027 do Liên hợp quốc phát động. Từ góc độ tăng trưởng xanh, du lịch có trách nhiệm không chỉ hướng tới giảm thiểu tác động tiêu cực đến môi trường mà còn đặt ra yêu cầu sử dụng hiệu quả tài nguyên, bảo vệ đa dạng sinh học, gìn giữ bản sắc văn hóa và bảo đảm lợi ích của cộng đồng địa phương.
Theo chương trình, các hoạt động chuyên môn diễn ra từ ngày 26 đến 29/10/2026 tại Trung tâm Hội nghị Quốc tế Vesak, thuộc Khu du lịch Quốc gia Tam Chúc, tỉnh Ninh Bình. Ngày 26/10, các đại biểu khảo sát thực địa tại Vườn quốc gia Cúc Phương, Trung tâm Cứu hộ Linh trưởng và Khu di tích Cố đô Hoa Lư; ngày 27/10, đoàn tiếp tục khảo sát Khu bảo tồn thiên nhiên đất ngập nước Vân Long và Quần thể Tam Chúc, đồng thời giao nhiệm vụ nghiên cứu cho 10 nhóm đại biểu; ngày 28/10, hội thảo chính thức khai mạc với báo cáo đề dẫn của GS. Hiram Ting, phiên đối thoại bàn tròn cấp cao và các phiên thảo luận chuyên sâu; ngày 29/10, các nhóm hoàn thiện kết quả nghiên cứu, báo cáo trước lãnh đạo tỉnh Ninh Bình, Sở Du lịch Ninh Bình và tham gia hoạt động ký kết Tuyên bố Ninh Bình 2026.
Bốn nhóm nội dung trọng tâm gồm: nhận diện bản sắc điểm đến và số hóa bản đồ giá trị di sản; kể chuyện di sản có trách nhiệm và đồng sáng tạo sản phẩm truyền thông số bằng tiếng Anh; xây dựng khuyến nghị chính sách, kế hoạch quản trị điểm đến; hoàn thiện báo cáo tư vấn chính sách và sản phẩm truyền thông đa phương tiện.
Việc kết hợp khảo sát thực địa với thảo luận liên ngành tạo điều kiện để các nhà khoa học, cơ quan quản lý và doanh nghiệp cùng nhận diện những vấn đề thực tiễn của điểm đến. Đặc biệt, số hóa thông tin di sản và phát triển sản phẩm truyền thông đa phương tiện có thể góp phần nâng cao hiệu quả quảng bá, đồng thời truyền tải thông điệp bảo tồn thiên nhiên và sử dụng tài nguyên du lịch có trách nhiệm.
Theo Ban tổ chức, hội thảo dự kiến hình thành các sản phẩm cụ thể, gồm Tuyên bố Ninh Bình về Du lịch có trách nhiệm 2026; Báo cáo tư vấn chính sách trình UBND tỉnh Ninh Bình, Sở Du lịch Ninh Bình và Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch; thư viện ảnh số di sản phục vụ truyền thông quốc tế; thỏa thuận hợp tác kéo dài 3-5 năm nhằm thành lập “Không gian đổi mới sáng tạo du lịch bền vững” tại Tam Chúc. Đáng chú ý, thư viện ảnh số và các sản phẩm truyền thông tiếng Anh dự kiến được quảng bá thông qua hệ thống UN Tourism và SEARA, góp phần giới thiệu giá trị di sản Ninh Bình tới cộng đồng quốc tế.
Những hoạt động này có thể trở thành cơ sở để thúc đẩy các mô hình du lịch xanh, trong đó doanh nghiệp chú trọng tiết kiệm năng lượng, giảm chất thải, hạn chế sản phẩm nhựa dùng một lần; du khách lựa chọn dịch vụ thân thiện với môi trường; cộng đồng địa phương tham gia bảo tồn và hưởng lợi từ hoạt động du lịch. Đồng thời, việc tăng cường truyền thông về du lịch có trách nhiệm thông qua báo chí, nền tảng số và các sản phẩm kể chuyện di sản sẽ góp phần chuyển tải kiến thức khoa học thành những thông điệp dễ tiếp cận, khuyến khích hành vi tiêu dùng bền vững./.