Việt Nam - Úc: Đẩy mạnh hợp tác công nghệ chiến lược
Diễn đàn Công nghệ Chiến lược Úc - Việt Nam 2026 vừa khai mạc tại Hà Nội vào ngày 1/10/2026, quy tụ đại diện chính phủ, doanh nghiệp và viện nghiên cứu hai nước. Với chủ đề "Công nghệ chiến lược vì tương lai bền vững", sự kiện nhằm đẩy mạnh hợp tác trong nghiên cứu và phát triển nguồn nhân lực trong các công nghệ then chốt.
Diễn đàn khẳng định tầm nhìn chiến lược song phương
Được đăng cai bởi Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông (PTIT), Diễn đàn hiện thực hóa tầm nhìn đã được Thủ tướng Úc là Anthony Norman Albanese và Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Việt Nam Tô Lâm nêu rõ trong Tuyên bố chung về tăng cường kết nối khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo giữa Việt Nam và Úc vào ngày 11/8/2026 trong chuyến thăm cấp Nhà nước tới Úc [1] . Trong đó, Trung tâm Công nghệ Chiến lược Úc - Việt Nam (AVSTC) được ghi nhận là quan hệ đối tác mang tính bước ngoặt.
Được đồng sáng lập bởi Đại học Công nghệ Sydney (UTS), PTIT và Nokia, dưới sự hỗ trợ từ hai chính phủ, AVSTC là nền tảng chiến lược thúc đẩy nghiên cứu, chuyển đổi số và an ninh mạng. Sự kiện nhằm thắt chặt quan hệ song phương thông qua trao đổi tri thức, đổi mới sáng tạo và nâng cao năng lực kết nối giữa cơ quan nhà nước, viện nghiên cứu - trường đại học và doanh nghiệp. Qua đó, diễn đàn mở ra định hướng mới trong R&D, thu hút đầu tư tư nhân và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, hướng tới sự thịnh vượng và tự cường của cả hai quốc gia.
Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Việt Nam Trần Trung Tính nhấn mạnh: “Diễn đàn thể hiện sức mạnh ngày càng phát triển của mối quan hệ Hợp tác Chiến lược toàn diện Úc - Việt, đồng thời nhấn mạnh vai trò quan trọng của các trường đại học, doanh nghiệp và chính phủ trong việc xây dựng một tương lai tự cường và dựa trên nền tảng đổi mới sáng tạo. Chúng tôi rất vui mừng được đón chào các chuyên gia và đối tác hàng đầu tới Hà Nội để cùng khai phá những cơ hội hợp tác mới và phát triển nguồn nhân lực tài năng”.
AVSTC khẳng định vị thế trung tâm hợp tác công nghệ hàng đầu
Kể từ khi ra mắt vào tháng 6/2025, AVSTC đã khẳng định vị thế hàng đầu trong hợp tác công nghệ Úc - Việt Nam.
AVSTC đã tài trợ trên 10 Dự án Hạt giống Công nghệ Chiến lược Úc - Việt Nam, phát triển nhiều ứng dụng thực tiễn như: an toàn AI; phiên dịch ngôn ngữ ký hiệu bằng AI; ứng dụng công nghệ lượng tử; giáo dục trên nền tảng bản sao số; và các phương pháp phát hiện ung thư tiên tiến. Trung tâm đã trao hơn một trăm học bổng AVSTC cho sinh viên và kỹ sư trên khắp Việt Nam; triển khai chương trình đào tạo chiến lược cho các nhà hoạch định chính sách và quan chức cấp cao của cả hai nước; hỗ trợ các nhà nghiên cứu trẻ cùng nghiên cứu sinh tiến sĩ, đồng thời tổ chức nhiều hoạt động nâng cao năng lực với sự tham gia của chuyên gia hàng đầu và đối tác doanh nghiệp từ Úc, Việt Nam, Bắc Mỹ, châu Âu, Nhật Bản và nhiều quốc gia khác.
Nhằm thúc đẩy năng lực lãnh đạo của phụ nữ trong công nghệ chiến lược, AVSTC đã ra mắt Giải thưởng Phụ nữ trong Công nghệ và Đổi mới sáng tạo, vinh danh khoảng 30 nữ khoa học gia và sinh viên xuất sắc trên toàn Việt Nam. Bà Renee Deschamps, Phó Đại sứ Úc tại Việt Nam, khẳng định: “Úc cam kết tăng cường hợp tác với Việt Nam trong lĩnh vực khoa học, công nghệ, an ninh mạng và đổi mới sáng tạo nhằm biến các tham vọng thành những kết quả thiết thực và thực tiễn. AVSTC là minh chứng cho cam kết và mối quan hệ đối tác bền vững của chúng tôi. Trung tâm đóng vai trò ngày càng quan trọng trong việc thúc đẩy hợp tác về các công nghệ then chốt và mới nổi, đồng thời kết nối chuyên môn của chính phủ, doanh nghiệp và giới học thuật từ cả hai nước”.
PGS. TS. Trần Quang Anh, Phó Giám đốc PTIT, đánh giá cao vai trò của Trung tâm: “Diễn đàn không chỉ dừng lại ở các thảo luận chuyên môn, mà còn mang lại những trải nghiệm thực tế quý giá thông qua các hoạt động đào tạo thực hành và trình diễn công nghệ; ươm mầm tài năng khoa học; và đặc biệt là các giá trị phát triển bao trùm. Diễn đàn là một minh chứng sinh động cho mối quan hệ Hợp tác Chiến lược toàn diện giữa Việt Nam và Úc. Sự kiện quy tụ các công nghệ nền tảng và mới nổi có tính chuyển đổi mạnh mẽ như 5G/6G, AI, an ninh mạng và công nghệ lượng tử”.
Nội dung chuyên môn sâu và tầm nhìn tác động toàn cầu
Trong hai ngày diễn ra, chương trình chuyên môn quy tụ các chuyên gia quốc tế thảo luận về công nghệ truyền thông tương lai, hệ thống ứng dụng AI, robot, khả năng tự cường an ninh mạng, đổi mới sáng tạo số và hợp tác công nghiệp. Các phiên bao gồm trình bày về 5G/6G, trí tuệ cảnh báo lũ lụt theo thời gian thực dựa trên công nghệ di động, AI lấy con người làm trung tâm, hệ thống robot tự hành, công nghệ bán dẫn tiên tiến và khoa học lượng tử.
Giáo sư Diep N. Nguyen, Giám đốc AVSTC, chia sẻ: “Thông qua việc quy tụ các nhà khoa học hàng đầu, lãnh đạo doanh nghiệp và các nhà hoạch định chính sách, AVSTC đang chuyển hóa những kết quả nghiên cứu tiên tiến thành các giải pháp thực tiễn. Từ đào tạo thực hành cùng doanh nghiệp đến các chương trình học bổng tiến sĩ và tài trợ nghiên cứu, chúng tôi đang trang bị cho thế hệ các nhà nghiên cứu tiếp theo tại Úc và Việt Nam năng lực để giải quyết những thách thức phức tạp trong lĩnh vực AI, an ninh mạng và thúc đẩy hòa nhập số”.
Với sự hỗ trợ của Trung tâm, các nền tảng giáo dục ứng dụng AI và bản sao số từ đối tác doanh nghiệp như YooTek đã được thử nghiệm cho học sinh tại các trường học ở Hà Nội. Người tham dự được tham gia đào tạo thực hành thiết bị do chuyên gia Nokia hướng dẫn và tham quan trình diễn thực tế về giao thức an toàn AI, mô phỏng bản sao số cùng triển lãm robot.
Các nhà nghiên cứu của AVSTC cũng đóng góp vào diễn đàn và hội nghị quốc tế về AI có trách nhiệm, an ninh mạng 5G/6G và bảo vệ quyền riêng tư thông qua ấn phẩm, báo cáo kỹ thuật và bài giảng chuyên đề. Đúng như ghi nhận của Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Vũ Hải Quân trong chuyến thăm cấp cao tới Úc (do Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dẫn đầu vào tháng 8/2026), sứ mệnh của AVSTC là trở thành nền tảng đa chiều thúc đẩy phát triển bền vững dựa trên công nghệ và tăng cường hợp tác thông qua các sáng kiến mới có tác động sâu rộng, bao gồm chương trình tài trợ nghiên cứu chung cùng hỗ trợ doanh nghiệp khởi nghiệp và doanh nghiệp vừa và nhỏ trong phát triển, ứng dụng công nghệ chiến lược./.
Tài liệu tham khảo
[1] Báo Nhân Dân điện tử (2026), "Tuyên bố chung về tăng cường kết nối khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo giữa Việt Nam và Australia", https://nhandan.vn/tuyen-bo-chung-ve-tang-cuong-ket-noi-khoa-hoc-cong-nghe-va-doi-moi-sang-tao-giua-viet-nam-va-australia-post981230.html, truy cập ngày 01/10/2026.