Đồng Tháp: Đẩy mạnh chuyển đổi số và phát triển sinh kế hướng tới giảm nghèo bền vững
Với mục tiêu giảm tỷ lệ hộ nghèo xuống còn 0,56% và nâng cao chất lượng nông thôn mới, tỉnh Đồng Tháp xác định 10 nhóm nhiệm vụ trọng tâm năm 2026; trong đó đẩy mạnh chuyển đổi số và nhân rộng các mô hình sinh kế hiệu quả.
Hướng tới giảm nghèo đa chiều, xây dựng nông thôn phát triển bền vững
Ngày 24/8/2026, UBND tỉnh Đồng Tháp ban hành Kế hoạch số 1285/KH-UBND về thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi năm 2026 trên địa bàn tỉnh [1]. Kế hoạch được xây dựng nhằm cụ thể hóa các mục tiêu, nhiệm vụ và giải pháp phù hợp với điều kiện thực tế của Đồng Tháp; đồng thời phân định rõ trách nhiệm của từng sở, ngành, địa phương trong quá trình tổ chức thực hiện.
Theo đó, tỉnh Đồng Tháp hướng tới xây dựng khu vực nông thôn theo hướng hiện đại, giàu đẹp, giàu bản sắc và bền vững; gắn xây dựng nông thôn mới với đô thị hóa và khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu. Công tác giảm nghèo được triển khai theo hướng đa chiều, bao trùm, bền vững, đi cùng bảo đảm an sinh xã hội và bình đẳng giới.
Một mục tiêu đáng chú ý trong năm 2026 là đưa tỷ lệ hộ nghèo xuống còn 0,56%, thấp hơn 0,14 điểm phần trăm so với năm 2025. Cùng với đó, tỉnh Đồng Tháp phấn đấu có ít nhất 15 xã đạt chuẩn nông thôn mới theo Bộ tiêu chí quốc gia giai đoạn 2026-2030; các xã còn lại tiếp tục nâng chất lượng tiêu chí, bình quân tăng thêm từ 2-3 tiêu chí/xã.
10 nhóm giải pháp, từ chính sách đến chuyển đổi số
Để hiện thực hóa các mục tiêu trên, Đồng Tháp tập trung vào 10 nhóm nhiệm vụ. Trước hết là củng cố vai trò lãnh đạo, chỉ đạo của cấp ủy, chính quyền; đề cao trách nhiệm người đứng đầu và huy động sự tham gia của cả hệ thống chính trị. Tỉnh đồng thời rà soát, hoàn thiện cơ chế, chính sách và nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ thực hiện chương trình.
Một trọng tâm khác là rà soát, phân loại các xã theo mức độ hoàn thành tiêu chí để xây dựng lộ trình đầu tư phù hợp. Nguồn lực sẽ được ưu tiên cho những tiêu chí còn thấp, khó đạt, đồng thời duy trì chất lượng các tiêu chí đã hoàn thành nhằm hạn chế nguy cơ tái nghèo.
Tỉnh cũng đặt yêu cầu đổi mới công tác tuyên truyền, qua đó phát huy vai trò chủ thể của người dân, tạo điều kiện để doanh nghiệp tham gia đầu tư vào nông nghiệp, nông thôn. Người dân được khuyến khích tham gia xuyên suốt từ xây dựng kế hoạch, triển khai đến giám sát và thụ hưởng kết quả.
Về nguồn lực, Đồng Tháp chủ trương huy động, lồng ghép và sử dụng vốn có trọng tâm, tránh dàn trải, trùng lặp; ưu tiên những địa bàn khó khăn và các nhiệm vụ cấp thiết. Việc quản lý, sử dụng nguồn vốn phải bảo đảm đúng mục tiêu, đúng đối tượng, công khai, minh bạch và nâng cao hiệu quả đầu tư.
Trong giảm nghèo, tỉnh chuyển mạnh sang cách tiếp cận đa chiều, chú trọng tạo sinh kế, đào tạo nghề, việc làm, tăng thu nhập và nâng cao khả năng tự chủ của người nghèo. Song song với hỗ trợ tiếp cận các dịch vụ xã hội cơ bản là các giải pháp phòng ngừa, hạn chế tái nghèo.
Từ sản xuất nông nghiệp sang tư duy kinh tế nông nghiệp
Phát triển kinh tế nông thôn được Đồng Tháp đặt trong mối liên kết với quá trình cơ cấu lại ngành nông nghiệp. Tỉnh định hướng hình thành các vùng nguyên liệu tập trung, phát triển sản xuất hàng hóa quy mô lớn theo hướng sinh thái và xây dựng chuỗi giá trị từ sản xuất, chế biến đến tiêu thụ.
Đáng chú ý, khoa học, công nghệ và chuyển đổi số tiếp tục được xác định là công cụ nâng cao giá trị nông sản. Việc quản lý mã số vùng trồng, mã số vùng nuôi và truy xuất nguồn gốc được đẩy mạnh, góp phần nâng năng suất, chất lượng và sức cạnh tranh của sản phẩm.
Kinh tế hợp tác cũng được thúc đẩy thông qua nâng cao chất lượng hoạt động của hợp tác xã, đổi mới quản trị, ứng dụng công nghệ, thương mại điện tử và phát triển sản phẩm OCOP. Đồng Tháp khuyến khích các mô hình sản xuất xanh, kinh tế tuần hoàn, đồng thời mở rộng những lĩnh vực dịch vụ có tiềm năng như logistics, thương mại, du lịch nông nghiệp và du lịch sinh thái.
Đưa công nghệ số vào quản lý nông thôn mới
Một điểm nhấn trong kế hoạch năm 2026 là thúc đẩy chuyển đổi số trong quản lý và tổ chức thực hiện chương trình. Tỉnh Đồng Tháp định hướng xây dựng cơ sở dữ liệu dùng chung, số hóa việc theo dõi, giám sát và đánh giá các mục tiêu, chỉ tiêu, tiêu chí.
Các công nghệ như GIS, bản đồ số nông thôn mới, trí tuệ nhân tạo (AI), Internet vạn vật (IoT) và các nền tảng số được tính đến trong quản lý, phân tích, dự báo và hỗ trợ ra quyết định. Mục tiêu là hình thành hệ thống điều hành, quản trị số thống nhất, liên thông từ tỉnh đến cơ sở, đồng thời bảo đảm dữ liệu được kết nối, chia sẻ giữa các cấp, các ngành.
Cùng với triển khai, tỉnh tăng cường kiểm tra, giám sát và đánh giá; quản lý chặt chẽ nguồn lực, chủ động phòng ngừa tiêu cực, lãng phí. Vai trò giám sát, phản biện xã hội của Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức chính trị - xã hội và cộng đồng dân cư tiếp tục được phát huy theo phương châm “dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân giám sát và dân thụ hưởng”.
Phát huy những mô hình tạo sinh kế hiệu quả
Nền tảng để tỉnh Đồng Tháp đặt mục tiêu giảm tỷ lệ hộ nghèo xuống 0,56% là kết quả giảm nghèo đã đạt được trong năm 2025. Theo số liệu rà soát cuối năm 2025, toàn tỉnh có 6.698 hộ nghèo, chiếm 0,7%, giảm 0,23 điểm phần trăm so với đầu năm; hộ cận nghèo còn 13.423 hộ, chiếm 1,4%, giảm 0,24 điểm phần trăm [2].
Kết quả này có sự đóng góp của nhiều mô hình sản xuất và sinh kế tại cơ sở, như “Làng thông minh”; tái sử dụng rác thải hữu cơ, phụ phẩm nông nghiệp để tạo chế phẩm sinh học; chăn nuôi hươu sao; thu gom, xử lý phụ phẩm vỏ dừa; chăn nuôi dê sữa kết hợp du lịch sinh thái và liên kết tiêu thụ; chăn nuôi gà đẻ trứng theo tiêu chuẩn VietGAP gắn với sản xuất phân hữu cơ.
Đặc biệt, mô hình “Làng thông minh” cho thấy hướng tiếp cận mới khi lấy người dân làm trung tâm, doanh nghiệp làm động lực và Nhà nước giữ vai trò kiến tạo. Công nghệ số được đưa vào ứng dụng trong sản xuất, kinh doanh và quản trị, giúp các hộ dân, hợp tác xã mở rộng kênh tiêu thụ sản phẩm, tiếp cận thương mại điện tử và hình thành những yếu tố của kinh tế số nông thôn.
Từ nền tảng đó, Đồng Tháp tiếp tục đặt trọng tâm vào việc nhân rộng những mô hình hiệu quả, kết hợp giảm nghèo với phát triển kinh tế nông thôn, chuyển đổi số và xây dựng nông thôn mới. Đây được xem là hướng đi nhằm không chỉ giảm số hộ nghèo trước mắt mà còn tạo sinh kế ổn định, nâng cao thu nhập và củng cố khả năng tự chủ của người dân trong dài hạn.
Tài liệu tham khảo
[1] UBND tỉnh Đồng Tháp (2026), Kế hoạch số 1285/KH-UBND về thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi năm 2026 trên địa bàn tỉnh.
[2] Dương Lê (2026), Đồng Tháp: Phấn đấu trước năm 2030 không còn hộ nghèo, https://daibieunhandan.vn/dong-thap-phan-dau-truoc-nam-2030-khong-con-ho-ngheo-10420379.html, truy cập ngày 23 tháng 8 năm 2026./.